Cách giặt áo choàng tắm và khăn quấn đầu sau gội

Có một món trong nhà tắm gần như không ai nhớ ngày giặt lần cuối: cái khăn quấn tóc. Gội xong quấn lên đầu, tháo ra vắt lên móc sau cửa, hôm sau lại quấn tiếp. Cái áo choàng tắm treo cạnh đó cũng vậy — mặc lên người vừa tắm xong, người sạch mà, nghĩ vậy nên treo lại chứ ít khi đem giặt.

Rồi một hôm bạn quấn khăn lên đầu và ngửi thấy mùi. Không hẳn là hôi, mà là mùi chua chua ẩm ẩm, kiểu mùi giẻ lau để quên. Tóc vừa gội thơm nức, quấn xong nửa tiếng lại ám mùi đó. Nhiều khách mang khăn tới tiệm hỏi có tẩy được không, và câu trả lời thật thà là tuỳ mức, có cái cứu được, có cái thì không.

Bài này nói về nhóm đồ bông vòng trong nhà tắm — áo choàng tắm, khăn quấn tóc, khăn tắm khổ lớn — vì chúng có một đặc tính khác hẳn quần áo thường: chúng được thiết kế để ngậm nước. Hiểu chỗ đó rồi thì cách giặt áo choàng tắm và giặt khăn bông tự nhiên sẽ khác đi.

Sợi bông vòng ngậm nước lâu hơn bạn tưởng

Nhìn kỹ mặt trong áo choàng tắm, bạn sẽ thấy nó không phẳng như vải áo sơ mi mà đầy những vòng chỉ nhỏ dựng lên. Đó là cấu trúc bông vòng, và nó tồn tại vì một lý do: tăng diện tích tiếp xúc để hút nước nhanh.

• Vải càng hút giỏi thì càng nhả chậm. Nước không nằm trên bề mặt mà chui vào giữa các vòng chỉ, nơi gió khó luồn tới.
• Áo choàng tắm dày gấp nhiều lần áo thường. Chỗ cổ, chỗ đai lưng, chỗ hai lớp chồng nhau ở nẹp áo là nơi khô sau cùng, và cũng là nơi phát mùi đầu tiên.
• Khăn quấn tóc thì ẩm gấp đôi. Nó ôm mái tóc vừa gội, hút toàn bộ nước từ tóc rồi bị tháo ra treo lên trong tình trạng ướt sũng, thường là ngay trong nhà tắm vừa xông hơi nước nóng.
• Ẩm cộng ấm là điều kiện cho vi sinh vật. Mùi chua không phải mùi của bụi bẩn, nó là dấu hiệu vi sinh vật đã sinh sôi trong sợi vải. Hong khô là cách chặn, chứ không phải xịt thơm đè lên.

Bao lâu nên giặt một lần

Không có mốc chung cho mọi nhà, vì nó phụ thuộc vào chỗ bạn treo đồ hơn là vào lịch. Nhưng đây là mốc chúng tôi hay khuyên khách:

• Khăn quấn tóc: ba tới bốn lần dùng, với điều kiện mỗi lần dùng xong đều được bung ra hong khô hẳn.
• Áo choàng tắm: ba tới năm lần mặc. Người có thói quen mặc áo choàng đi lại trong nhà lâu, hoặc mặc khi tóc còn nhỏ nước, thì rút xuống ba.
• Khăn tắm khổ lớn: tương tự khăn quấn tóc.
• Rút một nửa mốc trên nếu nhà tắm kín, không cửa sổ, hoặc đang mùa nồm.

Có một cách kiểm tra đáng tin hơn đếm ngày: cầm khăn lúc nó đang khô và đưa lên mũi. Ngửi thấy mùi ẩm nhẹ, kiểu mùi tủ lâu ngày, là đã quá hạn. Đừng chờ tới lúc mùi chua rõ mới giặt, vì lúc đó vết đã ăn sâu vào sợi và một lượt giặt thường không gỡ hết.

Bỏ nước xả — nghe ngược đời nhưng đúng

Đây là điều khách hay cãi lại chúng tôi nhất. Ai cũng nghĩ khăn phải mềm, mà muốn mềm thì phải đổ nước xả. Vấn đề nằm ở cơ chế: nước xả làm mềm bằng cách để lại một lớp chất bám trên mặt sợi, và lớp đó có tính đẩy nước.

• Khăn vẫn mềm nhưng lau không ăn nước. Bạn sẽ thấy khăn lướt trên da, lau xong người vẫn ẩm, phải lau đi lau lại.
• Lớp bám giữ ẩm trong sợi vòng, khiến khăn lâu khô hơn và chua sớm hơn.
• Càng dùng nhiều càng tích tụ. Khăn dùng nước xả suốt vài tháng thường có cảm giác nặng tay và hơi trơn.

Muốn khăn mềm mà vẫn thấm thì làm ba việc thay thế: cho ít đồ hơn trong một mẻ để nước luân chuyển được, xả thêm một lần nước sạch, và sấy hoặc giũ mạnh cho sợi vòng dựng lên. Nếu khăn nhà bạn đã cứng đơ vì tích tụ lâu ngày, bài cách làm mềm khăn tắm bị cứng thô nói kỹ hơn về cách gỡ lớp tích tụ đó.

Giặt thế nào cho sạch mà không hỏng vải

1. Đọc nhãn trước. Áo choàng tắm loại pha sợi tổng hợp hoặc loại nhung tắm mỏng thường chỉ chịu được nước ấm vừa, giặt nóng là xù mặt vải.
2. Giặt riêng nhóm đồ bông. Khăn với áo choàng đi cùng nhau, không giặt chung với đồ có khoá kéo hay móc áo ngực — móc kim loại móc rách vòng chỉ.
3. Nhiệt độ ấm nếu nhãn cho phép. Với khăn bông trắng hoặc màu bền, nước ấm giúp xử lý dầu gội và dầu dưỡng còn bám lại tốt hơn nước lạnh. Nhưng nhãn ghi giặt lạnh thì theo nhãn, đừng đánh cược.
4. Đừng nhồi đầy lồng. Khăn hút nước nên nặng gấp mấy lần lúc khô; nhồi đầy thì máy chỉ vò được lớp ngoài.
5. Dùng lượng chất giặt vừa phải. Đổ dư không sạch hơn, chỉ đọng lại trong sợi vòng và làm khăn nhanh ngả mùi.
6. Vắt ở tốc độ cao nếu máy có, để rút bớt nước trước khi sấy hoặc phơi.

Về chuyện sạch khuẩn, cần nói cho rõ để bạn không bị dẫn dắt: giặt nước ấm cộng chất giặt cộng phơi nắng là cách giảm rủi ro hợp lý cho đồ gia đình, chứ đó không phải khử khuẩn theo chuẩn y tế. Nhà có người đang có vấn đề về da hoặc đang điều trị thì nên hỏi ý kiến nhân viên y tế về cách xử lý đồ vải, đừng tự tin vào mẹo giặt.

Sấy và phơi để sợi bông tơi trở lại

Khâu làm khô quyết định độ tơi của khăn nhiều hơn khâu giặt.

• Giũ mạnh từng cái trước khi phơi hoặc cho vào máy sấy. Động tác này dựng các vòng chỉ đang bị ép bẹp sau khi vắt. Bỏ qua nó là khăn khô cứng như bìa.
• Sấy nhiệt trung bình thay vì nhiệt cao. Nhiệt cao làm sợi bông giòn, dùng vài tháng là khăn rụng xơ.
• Đừng sấy quá lâu sau khi đã khô. Khăn khô rồi mà máy vẫn quay nóng chỉ tổ mài mòn sợi.
• Phơi thì căng ra, đừng gấp đôi vắt qua dây. Gấp đôi thì hai mặt áp nhau, phần bên trong lâu khô và dễ ám mùi.
• Áo choàng tắm treo bằng móc bản to, cài lỏng nút, banh hai vạt áo ra. Đừng treo bằng cái móc dây mảnh ở cổ áo — vai áo sẽ bị kéo giãn.
• Nắng sớm là bạn của khăn bông. Nắng gắt buổi trưa kéo dài thì làm màu khăn nhạt đi.

Khăn đã có mùi chua thì cứu được tới đâu

Nói thẳng luôn: không phải cái nào cũng cứu được. Mức độ quyết định kết quả.

• Mùi ẩm nhẹ, mới xuất hiện: thường xử lý được. Giặt riêng một mẻ ít đồ, nước ấm nếu nhãn cho phép, không nước xả, xả thêm một lần, rồi phơi nắng gió cho khô kiệt. Phần lớn trường hợp hết sau một lượt.
• Mùi chua rõ, ngửi thấy ngay cả khi khăn khô: cần ngâm trước khoảng ba mươi phút trong nước ấm pha chất giặt rồi mới giặt, và có thể phải làm hai lượt. Tỷ lệ cứu được khá, nhưng không chắc chắn.
• Khăn đã mốc, có chấm đen li ti trên sợi: chấm mốc bám vào sợi thường không tẩy sạch hoàn toàn được, nhất là trên khăn màu. Có thể làm nhạt đi chứ khó trả lại như mới. Khăn mốc nhiều thì nên thay, đừng tiếc.
• Khăn đã cứng và rụng xơ nhiều: đó là sợi bông đã hết tuổi. Giặt kiểu gì cũng không tơi lại được.

Trường hợp quần áo cả nhà cùng có tình trạng giặt xong vẫn phảng phất mùi, thì gốc rễ thường không nằm ở cái khăn mà ở lồng máy hoặc ở cách phơi — bài cách xử lý quần áo giặt xong vẫn hôi mùi đi vào chuyện đó.

Nhà tắm kín và mùa nồm ở Thanh Hoá

Nhà ống trong phố Thanh Hoá phần lớn có nhà tắm nằm giữa nhà, không cửa sổ, chỉ trông vào cái quạt hút bé xíu. Tới quãng tháng hai tháng ba, trời nồm, tường đổ mồ hôi, sàn nhà nhớp nháp — đó là mùa mà khăn bông xuống cấp nhanh nhất trong năm.

• Giảm số khăn đang dùng, tăng vòng quay giặt. Mùa nồm nên để hai bộ khăn thay phiên và giặt dày hơn, thay vì treo một cái dùng cả tuần.
• Đừng phơi khăn trong nhà tắm hay trong phòng đóng kín. Mùa nồm phơi trong nhà thì khăn có thể ẩm suốt hai ba ngày.
• Máy sấy là giải pháp thật trong những tuần này. Nhà không có máy thì mang ra tiệm sấy, rẻ hơn nhiều so với việc hỏng cả bộ khăn.
• Cất khăn khô kiệt mới xếp vào tủ. Một cái khăn còn ẩm nhét vào chồng khăn khô sẽ kéo cả chồng ám mùi theo.

Những lỗi hay gặp

• Vắt khăn ẩm lên móc sau cánh cửa nhà tắm — chỗ tối nhất, ẩm nhất, bí gió nhất trong nhà.
• Đổ nước xả mỗi mẻ giặt khăn vì nghĩ khăn càng mềm càng tốt.
• Nhồi đầy lồng máy cho đỡ tốn nước, rồi thắc mắc sao giặt xong khăn vẫn nặng mùi.
• Xịt nước thơm lên khăn thay vì giặt. Mùi chua vẫn ở đó, chỉ bị đè lên thêm một lớp mùi khác.
• Phơi khăn gấp đôi vắt qua dây, hai mặt áp nhau nên bên trong không khô.
• Giặt khăn chung với đồ có móc kim loại làm rút sợi, khăn nổi những đường chỉ dài.
• Xếp khăn còn hơi ẩm vào tủ cho gọn nhà, hôm sau cả ngăn tủ có mùi.

Khi nào nên gửi tiệm

Không phải lúc nào cũng cần mang ra tiệm — khăn nhà giặt máy vẫn ổn nếu bạn làm đúng mấy khâu ở trên. Gửi tiệm hợp lý trong những trường hợp này:

• Nhà không có máy sấy và đang mùa nồm. Đây là lý do phổ biến nhất, và cũng là lúc gửi tiệm đáng tiền nhất.
• Áo choàng tắm dày, khăn tắm khổ lớn. Máy giặt gia đình loại nhỏ vắt không kiệt được những món này.
• Bộ khăn của homestay, nhà nghỉ, spa cần quay vòng nhanh và đều tay.
• Khăn dính vết thuốc nhuộm tóc, dầu dưỡng, mỹ phẩm cần tẩy vết riêng.

Giá theo bảng niêm yết: giặt sấy quần áo dưới 8kg là 28.000đ/kg, từ 8kg trở lên 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Đồ đã giặt ở nhà chỉ cần sấy thì có mức sấy riêng 22.000đ/kg. Cần tẩy vết riêng thì 30.000đ–200.000đ tuỳ vết, báo giá trước khi làm. Lấy gấp trong 2 giờ hoặc gửi dịp lễ Tết thì phụ thu 20%.

Đồ được giặt riêng từng đơn — mỗi khách một lồng, đếm món khi nhận và đếm lại khi trả — bằng máy giặt và máy sấy công nghiệp ở mức nhiệt phù hợp với chất liệu. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày; có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, báo trước khi chốt lịch. Khách gửi đều hằng tuần có thể dùng thẻ thành viên: nạp 500.000đ được 550.000đ, nạp 1.000.000đ được 1.150.000đ, nạp 2.000.000đ được 2.400.000đ.