Cách giặt và xử lý đồ khi nhà có người nằm viện dài ngày

Mười giờ đêm, người trực ca sáng về tới nhà, tay xách một túi nilon buộc túm. Trong đó có bộ đồ bệnh nhân thay hồi chiều, cái khăn lau người, chiếc áo khoác mặc ngồi ghế cả đêm và một cái chăn mỏng mang từ nhà lên. Đặt túi xuống góc bếp, tắm qua rồi ngủ, vì sáng mai còn phải đổi ca.

Hôm sau mở túi ra, mùi xộc lên. Không hẳn là mùi hôi, mà là thứ mùi ẩm trộn với mùi sát khuẩn mà ai từng ở viện vài ngày đều nhận ra ngay. Chiếc chăn mỏng thì ẩm hẳn một mảng.

Nhà có người nằm viện là lúc chẳng ai còn đầu óc nghĩ đến chuyện giặt giũ. Nhưng làm đúng vài việc nhỏ lại đỡ được rất nhiều công về sau. Bài này nói ba việc: túi đồ mang về gồm những nhóm nào và giặt nhóm nào trước, vì sao đừng để đồ ẩm nằm trong túi kín qua đêm, và cách sắp xếp để phần giặt giũ không thành thêm một gánh nữa cho cả nhà.

Bốn nhóm đồ mang từ viện về, mỗi nhóm một kiểu bẩn

Đổ hết vào máy một lượt là cách nhanh nhất, cũng là cách hay phải làm lại nhất. Nên dành năm phút chia thành bốn nhóm.

• Quần áo người bệnh. Nhóm thấm nhiều nhất: mồ hôi nằm lâu một chỗ, đôi khi có vết dịch, vết thuốc bôi, vết thức ăn khi ăn ở tư thế nằm. Đây là nhóm cần xử lý vết trước khi vào máy.
• Đồ của người trực. Áo khoác ngủ gật trên ghế, áo mặc suốt ca. Bẩn kiểu mồ hôi và không khí phòng bệnh, ít vết cụ thể nhưng ám mùi rõ.
• Khăn các loại. Khăn lau người, khăn mặt, khăn lau tay dùng đi dùng lại nhiều lần trong ngày. Khăn luôn ẩm nên là nhóm sinh mùi nhanh nhất trong cả túi.
• Chăn mỏng, gối, ga mang từ nhà lên. Cồng kềnh, thấm mồ hôi lâu ngày, gần như không được phơi nắng suốt đợt nằm viện.

Nguyên tắc chung: tách hẳn cả bốn nhóm này khỏi đồ sinh hoạt của những người còn lại trong nhà, và giặt chúng trước, giặt riêng mẻ. Lý do đơn giản chứ không có gì to tát: nhóm này ẩm hơn, ám mùi hơn, có vết đặc thù hơn, nên trộn chung là kéo cả mẻ đi theo, giặt xong áo của người khác cũng phảng phất mùi cũ.

Đừng nhốt đồ ẩm trong túi nilon, đây là chỗ hỏng nhiều nhất

Phần lớn thiệt hại không xảy ra ở viện mà xảy ra trong mấy tiếng túi đồ nằm buộc kín ở góc bếp.

Vi khuẩn sinh mùi cần ba thứ: ẩm, ấm và kín. Túi nilon buộc túm cung cấp trọn cả ba. Đồ vào túi khi còn ấm hơi người, hơi nước không thoát ra được, và trong không gian kín đó quá trình phân huỷ chạy rất nhanh. Sau một đêm là mùi chua đã rõ. Sau khoảng hai ngày thì vải bắt đầu có chấm mốc li ti, mà mốc thì phiền ở chỗ giặt hết mùi rồi vết mờ vẫn còn lại.

1. Đổi túi nilon sang túi vải hoặc giỏ nhựa có lỗ thoáng. Nếu bắt buộc dùng túi nilon để mang về thì mở miệng túi ra ngay khi đặt xuống, đừng để buộc kín qua đêm.
2. Món nào ướt hẳn thì tách riêng ngay tại viện và vắt bớt nước, đừng dồn chung với đồ khô.
3. Về tới nhà thì đổ ra ngay, dù chưa giặt được. Đổ ra chậu hoặc trải trên giá cho thoáng cũng đã khác hẳn để nguyên trong túi.
4. Cố gắng giặt trong vòng hai tư tiếng. Không kịp thì trải ra hong cho khô rồi giặt sau, vì đồ khô thì mùi dừng lại chứ không nặng thêm.
5. Rửa tay sau khi phân loại và lau lại mặt bàn hoặc chỗ sàn đã đặt túi đồ. Việc nhỏ nhưng nên thành thói quen trong cả đợt.

Vết dịch, vết thuốc và nhiệt độ nước

Đồ nuôi bệnh hay có mấy loại vết mà cách xử lý ngược với phản xạ thông thường của nhiều người.

• Vết gốc đạm gồm máu, dịch cơ thể, thức ăn có đạm. Nhóm này phải xả nước lạnh trước. Nước nóng làm đạm đông lại và bám chặt vào sợi, vết chuyển màu ngà và ở lại rất lâu. Xả lạnh từ mặt trái, ngâm nước mát chừng hai mươi phút rồi vò nhẹ, đừng chà mạnh.
• Vết thuốc màu như dung dịch sát khuẩn màu nâu đỏ hay thuốc bôi ngoài da. Nhóm này bám phẩm màu, xử lý càng sớm càng đỡ, để khô rồi thì thường chỉ nhạt được một phần.
• Vết dầu và thuốc mỡ không tan trong nước, nên phải bôi chất phá dầu như nước rửa chén đặc lên vết, miết cho ngấm, để yên mười lăm phút rồi mới cho vào máy.
• Nhiệt độ nước: khăn và đồ bông sáng màu giặt nước ấm khoảng 40 độ là hợp lý cho việc nhà. Đồ có vết gốc đạm thì xử lý nước lạnh trước rồi mới tính chuyện nước ấm. Đồ tối màu và đồ có in ép nhiệt thì giặt nước mát và lộn trái.
• Kiểm tra vết trước khi sấy. Vết chưa sạch mà đem sấy là coi như cố định luôn, vì nhiệt sấy có tác dụng đúng như nước nóng.

Với áo blouse, áo choàng và đồ bằng thun co giãn của người làm trong ngành y hay của người nhà mượn mặc, cách giặt có vài điểm riêng, xem thêm ở bài cách giặt vớ y khoa, băng thun, đồ hỗ trợ y tế.

Phơi khô kiệt là bước quyết định

Giặt sạch mà làm khô dở dang thì công cốc, vì mùi ẩm quay lại chỉ sau vài giờ và nó gần như không phân biệt được với thứ mùi bạn vừa cố giặt đi.

• Phơi nắng khi trời cho phép. Nắng và gió là cách làm khô gọn nhất, lại chẳng tốn gì. Treo thưa tay, đừng chồng lớp lên nhau.
• Mùa nồm thì đừng cố phơi trong nhà. Không khí đã bão hoà hơi nước thì đồ có treo hai ngày cũng không khô kiệt, chỉ ẩm dai và sinh mùi. Lúc này nên sấy, hoặc phơi kèm quạt thổi ngang liên tục.
• Chăn và ga cần chỗ treo rộng. Gấp đôi vắt lên dây thì phần bên trong gần như không khô. Nếu không có chỗ treo rộng thì nên tính đường sấy.
• Sờ kỹ mép gấu, cổ áo và đường viền dày trước khi cất. Đây là mấy chỗ khô sau cùng và cũng là chỗ sinh mùi đầu tiên.

Khi nào nên gửi tiệm cho nhẹ gánh

Đợt nằm viện dài thì cả nhà xoay theo lịch trực, người ngủ ngày người thức đêm, và việc giặt giũ dồn lại thành một thứ ai cũng thấy mệt khi nghĩ tới. Đây là lúc bỏ ra vài chục nghìn để đổi lấy vài tiếng nghỉ là hợp lý chứ không hề hoang phí.

Bốn lúc nên gửi: khối lượng dồn nhiều sau vài ngày trực, chăn ga cồng kềnh mà máy ở nhà không đảo nổi, những ngày mưa nồm đồ không khô được, và những hôm cả nhà đều ở viện không ai ở nhà trông máy giặt.

Cách đặt cho gọn nhất là nhắn Zalo hẹn giờ lấy và giờ giao, hẹn ngay tại nhà hoặc tại chỗ tiện đường, chi tiết từng bước có ở bài cách đặt lịch lấy giao đồ giặt qua Zalo. Nhà ở gần khu bệnh viện thì tham khảo thêm giặt là gần bệnh viện tỉnh Thanh Hoá.

Giá để bạn tính trước: giặt sấy quần áo thường dưới 8kg là 28.000đ/kg, từ 8kg trở lên 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Túi đồ dồn sau vài ngày trực thường vượt 8kg, tức rơi vào mức giá theo cân thấp hơn. Giặt sấy chăn, ga 35.000đ/kg, chăn siêu nhẹ 45.000đ/kg. Muốn sấy riêng cho đồ đã giặt ở nhà mà không khô thì quần áo 22.000đ/kg, chăn ga 30.000đ/kg. Tẩy vết 30.000 đến 200.000đ tuỳ vết và tuỳ chất liệu. Cần lấy ngay sau 2 giờ thì phụ thu 20%. Tiệm có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để được báo phí trước.

Nhà dùng đều trong cả đợt điều trị thì có thẻ thành viên trả trước: nạp 500.000đ được số dư 550.000đ, nạp 1.000.000đ được 1.150.000đ, nạp 2.000.000đ được 2.400.000đ, dùng cho mọi dịch vụ và không hết hạn trong 12 tháng.

Và nói thẳng phần không hứa được: tiệm giặt không xử lý được nguy cơ nhiễm khuẩn theo nghĩa y tế, việc đó thuộc về hướng dẫn của nhân viên y tế. Vải đã bị mốc ăn thì vết mờ có thể còn lại sau khi hết mùi. Vết máu hoặc vết thuốc màu đã cũ, đã qua máy sấy, thường chỉ nhạt đi chứ khó về sạch hoàn toàn. Cứ gửi ảnh qua Zalo, tiệm xem rồi nói rõ làm được tới đâu để bạn khỏi kỳ vọng sai.