Cách giặt vải tencel, modal, sợi tre (bamboo) mềm mịn bền lâu

Vài năm gần đây, tủ đồ và tủ chăn ga của nhiều gia đình có thêm những cái tên nghe khá lạ: tencel (lyocell), modal, sợi tre (bamboo). Đồ mặc nhà, áo thun, bộ pijama, ga trải giường làm từ các sợi này chạm vào mát tay, mặc lên mềm mịn, thấm hút mồ hôi cực tốt — nên được ưa chuộng cho khí hậu nóng ẩm miền Trung. Nhưng cũng chính vì mềm mà chúng "đỏng đảnh": giặt sai một lần là co lại, nhăn nhúm, hoặc mất đi độ mượt vốn có. Bài này ở tiệm giặt Nhà Gọn đúc lại thành vài quy tắc dễ nhớ để bạn giữ đồ mềm đẹp lâu dài.

Tencel, modal, bamboo là vải gì mà "khó chiều"?

Điểm chung của cả ba là đều thuộc nhóm sợi gốc cellulose (chiết xuất từ bột gỗ hoặc thân tre rồi kéo thành sợi). Chúng khác với sợi tổng hợp như polyester ở chỗ: rất thấm nước, thoáng khí, mềm mát — nhưng cũng thừa hưởng nhược điểm của sợi thiên nhiên là yếu hơn khi ướt và dễ co khi gặp nhiệt.

• Tencel / lyocell: bóng nhẹ, rủ mềm, mát nhất trong ba loại, hay dùng cho ga gối cao cấp và váy áo. Khi ướt sợi mất nhiều độ bền nên rất kỵ vò mạnh, vắt xoắn.
• Modal: mềm mịn như cotton nhưng mượt hơn, ít nhăn hơn tencel một chút, thường thấy ở đồ lót, áo thun, đồ mặc nhà.
• Sợi tre (bamboo): mềm, thoáng, kháng khuẩn nhẹ tự nhiên; nhưng cũng dễ giãn và dễ mất phom nếu phơi sai.

Hiểu bản chất này thì mọi quy tắc giặt bên dưới đều hợp lý: tất cả đều nhằm giảm nhiệt, giảm lực và giảm ma sát.

Sáu quy tắc giặt vàng cho vải cellulose cao cấp

1. Luôn giặt nước lạnh hoặc nước mát. Nhiệt độ dưới 30°C. Nước nóng là nguyên nhân số một khiến tencel, modal co rút và mất độ bóng.
2. Chọn chế độ nhẹ. Nếu giặt máy, để chế độ delicate / hand wash, vòng vắt tốc độ thấp. Nếu giặt tay, chỉ bóp nhẹ nhàng, không vò xát mạnh giữa hai tay.
3. Cho vào túi giặt lưới. Túi giặt bảo vệ đồ khỏi bị kéo giãn, xoắn vào đồ khác và cọ vào lồng máy — đặc biệt quan trọng với ga gối tencel khổ lớn.
4. Ít bột giặt, chọn loại dịu. Dùng lượng vừa đủ; ưu tiên nước giặt trung tính. Bột giặt mạnh có chất tẩy làm sợi cellulose xơ và bạc màu nhanh.
5. Không dùng nước xả đậm đặc, không dùng chất tẩy clo. Nước xả tạo màng bám làm giảm khả năng thấm hút vốn là ưu điểm lớn nhất của các sợi này; javen ăn mòn sợi.
6. Không vắt xoắn. Khi vải còn ướt, hãy dồn nhẹ cho ráo nước rồi thấm bằng khăn bông, tuyệt đối không vặn xoắn như vắt giẻ.

Phơi và làm khô: khâu quyết định độ bền

Rất nhiều người giặt đúng nhưng lại làm hỏng đồ ở khâu phơi. Với vải cellulose cao cấp:

• Phơi trong bóng râm, nơi thoáng gió. Nắng gắt miền Trung làm sợi giòn và bạc màu rất nhanh. Ánh nắng trực tiếp là kẻ thù của độ bóng tencel.
• Phơi ngang hoặc vắt qua thanh với đồ dễ giãn. Áo thun modal, đồ mặc nhà bamboo nếu treo móc khi còn ướt nặng sẽ bị chảy vai, dài thân. Gấp đôi vắt qua sào hoặc phơi ngang trên mặt phẳng lưới an toàn hơn.
• Hạn chế sấy nóng. Nếu buộc phải dùng máy sấy, chọn mức nhiệt thấp nhất (air dry / low) và lấy ra khi vừa khô, đừng để quay thêm. Nhiệt sấy cao là con đường ngắn nhất khiến đồ co một size.

Đồ tencel, modal vốn ít nhăn; nếu cần là thì để bàn là ở mức nhiệt thấp, là mặt trái khi vải còn hơi ẩm, hoặc dùng hơi nước. Nguyên tắc chăm sợi mảnh này khá giống cách nâng niu áo lụa tơ tằm — cùng tinh thần nhẹ tay, mát nước, tránh nắng.

Khác gì so với cotton thường?

Nhiều người quen tay giặt cotton nên áp luôn cách đó cho tencel, modal — và đó là lý do đồ hỏng. Vài điểm khác cốt lõi:

• Cotton chịu nhiệt tốt hơn: có thể giặt nước ấm, là nhiệt cao. Tencel/modal thì kỵ nhiệt.
• Cotton khỏe khi ướt: vò mạnh vẫn được. Sợi cellulose tái sinh yếu hơn khi ướt, phải nhẹ tay.
• Cotton hay co ở lần giặt đầu rồi ổn định; tencel/modal co dần theo mỗi lần gặp nhiệt nếu bạn cứ giặt nóng, sấy nóng.

Nói cách khác, tencel và modal nằm ở giữa: mát và thấm như cotton, nhưng cần được chăm nương tay như đồ lụa. Nếu bạn hay giặt lẫn nhiều chất liệu, tham khảo thêm cách xử lý nhóm dễ nhăn qua bài giặt vải đũi, linen không nhăn để phân loại đồ trước khi cho vào máy.

Khi nào nên gửi tiệm?

Bộ ga gối tencel khổ lớn, đồ mặc nhà bamboo cao cấp hay váy modal dáng rủ là những món "sai một lần là tiếc". Nếu nhà không có chỗ phơi bóng râm rộng, hoặc bạn ngại canh chế độ máy, gửi tiệm là cách an toàn: đồ được phân loại theo chất liệu, giặt riêng đơn, sấy kiểm soát nhiệt và gấp gọn.

Nhà Gọn Laundry nhận giặt tại 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00 – 21:00 tất cả các ngày, có lấy và giao tận nơi (phí tuỳ đơn và quãng đường). Bạn có thể xem thêm dịch vụ trong bài giặt là tại Thanh Hoá, tham khảo bảng giá niêm yết hoặc gọi 0943 386 369 để được tư vấn theo từng món đồ.