Cách tẩy vết bút xoá trên đồng phục học sinh

Con đi học về, mẹ cầm áo đồng phục lên định cho vào máy thì thấy ở vạt áo một vệt trắng đục, cứng như vữa. Hỏi ra mới biết giờ ra chơi bạn bên cạnh vẩy bút xoá, hoặc chính con quẹt nhầm tay áo lên trang vở vừa xoá chưa khô. Mẹ cào thử bằng móng tay, bong được tí vụn, phần còn lại vẫn bám chắc. Giặt máy một lượt, vệt vẫn nằm nguyên.

Vết bút xoá không giống vết mực hay vết bẩn thông thường, nên cách xử lý cũng khác. Bài này hướng dẫn cách phân biệt bút xoá nước với băng xoá, các bước tẩy tại nhà theo thứ tự ít rủi ro nhất cho vải, những lưu ý với áo màu, và nói thật khi nào vết khó đi hết.

Bút xoá nước và băng xoá khác nhau thế nào

Trước khi tẩy, nhìn kỹ xem vết là loại nào:

• Bút xoá dạng lỏng (bút xoá nước, lọ xoá có cọ): chất lỏng màu trắng gồm bột trắng trộn chất kết dính, khi khô thành một lớp màng cứng. Nếu dính lúc còn ướt, nó ngấm vào kẽ sợi vải, bám rất chắc. Vết thường có viền rõ, sờ thấy gồ lên, cứng.
• Băng xoá (bút xoá kéo, dạng cuộn): một lớp màng trắng khô dán lên giấy nhờ lớp keo mỏng. Dính lên áo thì thường nằm trên bề mặt sợi, thành từng mảnh hoặc dải mỏng, dễ xử lý hơn.

Bút xoá dạng lỏng cũng có nhiều loại: có loại gốc nước, có loại gốc dung môi. Trên bao bì thường ghi. Nếu không biết con dùng loại nào, cứ đi theo thứ tự dưới đây, bắt đầu từ cách nhẹ nhất.

Nguyên tắc chung trước khi tẩy

• Đừng cho áo vào máy sấy, đừng là (ủi) lên vết. Nhiệt làm lớp màng bám chặt hơn vào sợi vải.
• Đừng chà mạnh. Chà khi vết đang mềm chỉ làm nó loang rộng ra, lan sâu vào sợi.
• Luôn thử ở chỗ khuất (mặt trong gấu áo, đường may bên sườn) trước khi dùng bất kỳ dung môi nào.

Các bước tẩy bút xoá dạng lỏng

1. Để vết khô hẳn. Nếu vết còn ướt, đừng lau vội. Để khô rồi mới cạo sẽ dễ hơn, ít loang hơn.
2. Cạo phần khô. Dùng mép thìa inox, thẻ nhựa cũ hoặc lưỡi dao cùn, cạo nhẹ theo một chiều để lớp màng trắng bong thành vụn. Cạo càng nhiều phần nổi trên bề mặt, bước sau càng nhẹ. Không dùng dao sắc vì dễ làm xước, xù sợi vải.
3. Thử nước ấm và xà phòng trước. Với bút xoá gốc nước, chỉ cần ngâm chỗ vết vào nước ấm pha chút xà phòng hoặc nước rửa bát vài phút, rồi dùng ngón tay miết nhẹ là phần còn lại mềm và trôi đi.
4. Nếu chưa đi, dùng cồn. Lót một chiếc khăn trắng sạch gấp dày ở mặt sau vết. Thấm cồn vào bông hoặc miếng vải trắng, chấm lên vết, từ ngoài rìa vào giữa. Để vài phút cho lớp màng mềm ra, rồi chấm tiếp. Mỗi lần thấy khăn lót dính trắng thì xoay sang chỗ sạch.
5. Giặt lại cả áo như bình thường, bằng nước ấm vừa phải theo nhãn áo. Phơi khô rồi kiểm tra. Nếu còn vệt mờ, lặp lại bước 4, không sấy.

Một số người dùng nước rửa móng tay để tẩy bút xoá gốc dung môi. Cách này có thể hiệu quả trên vải cotton, nhưng dung môi mạnh có thể làm hỏng một số loại vải tổng hợp và làm phai màu. Nếu muốn thử, chỉ dùng một lượng rất nhỏ, thử ở chỗ khuất trước và tránh các loại vải bóng, vải mỏng.

Các bước tẩy băng xoá

1. Dùng băng dính trong ấn chặt lên vết rồi nhấc ra. Các mảnh trắng sẽ bám theo băng dính. Làm vài lần.
2. Cạo nhẹ phần còn sót bằng mép thẻ nhựa.
3. Giặt lại. Nếu còn cảm giác dính của lớp keo, chấm một chút cồn trước khi giặt.

Áo trắng và áo màu: cẩn thận khác nhau

Áo sơ mi trắng là loại đồng phục hay dính bút xoá nhất, và cũng là loại dễ lộ vết nhất. Cái lợi là vải trắng ít lo phai màu, có thể xử lý kỹ hơn. Cái khó là chỉ cần còn sót một lớp mỏng, vết sẽ hơi đục, ngả xám so với vải xung quanh.

Quần, váy màu tím than, xanh, đen, áo khoác đồng phục màu: vết trắng trên nền tối rất lộ, nhưng cồn và dung môi có thể làm bạc màu vải. Luôn thử ở mặt trong trước, để vài phút rồi xem màu có lem sang bông không. Nếu lem, dừng lại, chỉ cạo khô rồi giặt, hoặc mang ra tiệm.

Cách xử lý vết mực bút bi, loại vết cũng hay gặp trên đồng phục, có ở bài cách tẩy vết mực bút bi trên quần áo tại nhà. Hai loại vết dùng chung một số dụng cụ nhưng cách làm khác nhau, đừng nhầm.

Nói thật: vết đã qua máy sấy rất khó đi hết

Nếu áo đã qua máy sấy nóng, hoặc đã là lên vết, lớp bút xoá bám chặt hơn nhiều. Những vết này thường chỉ làm mờ đi được, áo trắng có thể còn một vệt hơi đục. Vết để lâu vài tuần, giặt đi giặt lại nhiều lần cũng vậy. Vì thế mẹo quan trọng nhất là: thấy vết bút xoá thì để riêng áo ra, xử lý trước, đừng cho vào máy giặt, máy sấy cùng đồ khác.

Khi nào mang ra tiệm

Mang áo ra tiệm khi vết to, vết đã qua máy sấy, vải màu dễ phai, hoặc mẹ không có thời gian ngồi cạo, chấm từng chút. Tẩy vết tại Nhà Gọn tính 30.000–200.000đ tuỳ vết. Tiệm xem vết, xem loại vải rồi báo giá trước. Vết cũ hoặc đã qua nhiệt có thể chỉ mờ đi, tiệm sẽ nói trước để phụ huynh quyết định có làm hay không.

Nếu cả nhà có mấy bộ đồng phục cần giặt đều, tiệm cũng nhận giặt sấy quần áo theo cân: 28.000đ/kg với đơn dưới 8kg, 22.000đ/kg từ 8kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Cách giữ áo đồng phục trắng, phẳng cả năm học có ở bài giặt đồng phục học sinh tại Thanh Hoá.

Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 hằng ngày, dùng máy giặt, máy sấy công nghiệp, giặt riêng từng đơn, đếm món khi nhận và khi trả. Có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để hỏi trước. Muốn biết thêm cách tiệm nhận và trả đồ, xem bài giặt là Thanh Hoá: chọn tiệm giặt sấy, giao tận nơi.

Hỏi đáp nhanh

Vì sao giặt máy không làm mất vết bút xoá?

Nhiều loại bút xoá dạng lỏng có thành phần bột trắng trộn với chất kết dính, khô lại thành một lớp màng bám chặt vào sợi vải. Nước và bột giặt thông thường khó làm mềm lớp màng này. Phải cạo bớt phần khô và làm mềm phần còn lại trước, rồi mới giặt.

Tẩy bút xoá trên áo bằng gì?

Cạo phần khô bằng mép thìa hoặc thẻ nhựa, rồi chấm cồn lên phần còn lại, lót khăn sạch ở mặt sau, chấm từ ngoài vào trong, không chà. Luôn thử cồn ở chỗ khuất trước. Một số loại bút xoá gốc nước thì nước ấm và xà phòng đã đủ làm mềm. Xử lý xong thì giặt lại cả áo.

Băng xoá dính vào áo thì làm thế nào?

Băng xoá là lớp màng khô, không thấm sâu như bút xoá lỏng. Dùng băng dính trong ấn lên rồi nhấc ra để kéo các mảnh trắng, phần còn sót thì cạo nhẹ, rồi giặt. Nếu còn vệt dính, chấm một chút cồn sau khi đã thử ở chỗ khuất.

Vết bút xoá đã qua máy sấy nóng có tẩy được không?

Nói thật là rất khó đi hết. Nhiệt làm lớp màng bám chắc hơn vào sợi vải. Thường chỉ làm mờ đi được, áo trắng có thể còn vệt hơi đục. Vì vậy thấy vết bút xoá thì xử lý trước, đừng cho áo vào máy sấy.

Mang áo đồng phục ra tiệm tẩy vết bút xoá giá bao nhiêu?

Tẩy vết tại Nhà Gọn tính 30.000–200.000đ tuỳ vết. Tiệm xem vết, loại vải rồi báo giá trước. Vết cũ hoặc đã qua máy sấy có thể chỉ mờ đi, tiệm sẽ nói trước để phụ huynh quyết định.