Chai dầu dừa để trên kệ nhà tắm, tay ướt vặn nắp trượt một cái là đổ xuống vạt áo. Lúc đó nhìn chỉ thấy ươn ướt, lấy khăn thấm qua rồi vắt vào máy giặt cùng mẻ đồ hôm ấy. Đến khi phơi khô, chỗ dính hiện lên thành một mảng trong trong, đưa ra ánh sáng mới rõ, sờ vào vẫn thấy trơn tay.
Dầu dừa, dầu oliu, dầu massage, dầu xả tóc dạng dưỡng — đều là dầu gốc thực vật. Chúng khác dầu mỡ bếp ở chỗ loãng hơn nên thấm nhanh hơn, và khi khô lại thì không để vết đen dễ thấy mà để một vệt trong mờ, rất dễ bị bỏ sót. Bỏ sót rồi đưa thẳng vào máy sấy là lúc đồ hỏng thật.
Vì sao vết dầu thực vật hay bị bỏ sót rồi mới hỏng
Ba lý do, xếp theo mức độ hay gặp.
Thứ nhất, vết không đổi màu vải. Vết nước mắm, vết nghệ, vết cà phê đều nhuộm màu nên nhìn phát hiện ngay. Dầu dừa thì trong, dính vào vải chỉ làm sợi vải sẫm lại chút xíu như bị ướt. Vải còn ẩm thì gần như không phân biệt được. Người giặt thường chỉ thấy vết khi đồ đã khô hẳn — mà lúc ấy thì đồ đã qua một lượt giặt và có khi qua cả máy sấy.
Thứ hai, dầu loãng nên lan. Dầu dừa ở nhiệt độ phòng miền Bắc mùa lạnh thì đặc lại, nhưng dính lên vải ấm hơi người là chảy ra và đi theo sợi vải. Một giọt rơi xuống có thể loang thành vòng rộng gấp mấy lần. Vì thế chấm khăn giấy thì được, chà tới chà lui thì chỉ làm vết to ra.
Thứ ba, nước giặt trong lồng máy quá loãng để phá dầu. Dầu không tan trong nước. Muốn gỡ dầu ra khỏi sợi vải cần chất hoạt động bề mặt — thứ có trong nước rửa chén và nước giặt — nhưng phải đủ đậm đặc và đủ thời gian tiếp xúc. Một lượt giặt máy pha loãng lượng nước giặt ấy ra cả lồng, mỗi vết dầu chỉ nhận được một phần rất nhỏ trong vài chục phút đảo. Không đủ.
Từ ba lý do trên rút ra một nguyên tắc duy trì được cho hầu hết vết gốc dầu: phá dầu trước, rồi mới giặt. Đây cũng là nguyên tắc chung với vết dầu mỡ bếp và dầu nhớt xe, chỉ khác ở chỗ dầu thực vật ít cặn nên dễ hơn một bậc.
Các bước xử lý vết dầu dừa, dầu massage còn mới
Làm theo đúng thứ tự dưới đây, đừng đảo bước. Nếu đồ đang mặc trên người, cởi ra xử lý — dầu thấm qua lớp vải xuống lớp trong là hỏng thêm một món.
- Bước một — thấm, không chà. Đặt khăn giấy hoặc khăn vải khô lên vết, ấn nhẹ cho dầu thừa ngấm sang khăn. Đổi khăn mới vài lần tới khi khăn không còn ăn dầu. Tuyệt đối không xoa vòng tròn.
- Bước hai — rắc bột khô hút dầu. Bột bắp, bột mì, phấn rôm đều được; nhà có gì dùng nấy. Phủ kín vết một lớp dày, để yên tối thiểu mười lăm phút, vết đậm thì để nửa tiếng. Bột sẽ hút phần dầu còn nằm giữa các sợi. Sau đó phủi sạch bột bằng bàn chải khô hoặc gõ nhẹ mặt trái.
- Bước ba — xoa chất phá dầu lên vết. Nhỏ vài giọt nước rửa chén nguyên chất, hoặc bôi một chút nước giặt đậm đặc chưa pha, lên đúng vùng dính. Dùng đầu ngón tay hoặc bàn chải lông mềm xoa nhẹ theo chiều sợi vải cho chất tẩy ngấm đều.
- Bước bốn — ủ vết. Để nguyên năm tới mười lăm phút. Đây là bước hay bị bỏ qua nhất và cũng là bước quyết định: chất hoạt động bề mặt cần thời gian để bao lấy các hạt dầu. Đừng để khô cong, nếu thấy se mặt thì vẩy thêm chút nước ấm.
- Bước năm — giặt bằng nước ấm theo nhãn vải. Xả cho hết chất tẩy rồi giặt bình thường ở mức nhiệt cao nhất mà nhãn vải cho phép. Vải bông thường chịu được nước ấm tay; vải pha, vải thun mỏng thì theo đúng nhãn, đừng tự nâng nhiệt.
- Bước sáu — kiểm tra khi vải còn ướt và khi đã khô. Vắt bớt nước, soi vết dưới ánh đèn hoặc ánh sáng cửa sổ, nghiêng vải để bắt độ bóng. Vết dầu còn sót sẽ ánh lên khác phần vải xung quanh. Nghi ngờ thì làm lại từ bước ba.
Chưa sạch thì chưa sấy — và chưa là. Nhiệt độ trong lồng sấy và bàn là làm phần dầu còn sót bị polymer hoá, tức là đóng rắn lại ngay trong lòng sợi vải. Vết đang mờ sẽ chuyển thành vệt vàng nhạt cố định, có lau bằng gì cũng không ra hết. Áo còn ẩm mà vết chưa hết thì cứ phơi tự nhiên, xử lý lại lượt nữa, rồi hãy tính chuyện sấy. Một lần bấm nút sấy vội có thể biến món đồ tẩy được thành món đồ phải chấp nhận.
Vết cũ, đã qua máy sấy thì làm gì
Nói thẳng: xác suất sạch hoàn toàn tại nhà lúc này thấp. Nhưng vẫn đáng thử một lượt trước khi bỏ đồ, và cách thử như sau.
Làm mềm vết trước bằng cách ngâm riêng vùng dính trong nước ấm pha nước rửa chén khoảng hai mươi phút. Sau đó bôi nước rửa chén nguyên chất lên vết, dùng bàn chải mềm xoa kỹ hơn lần đầu, rồi ủ lâu hơn — khoảng ba mươi phút. Giặt lại bằng nước ấm. Lặp lại tối đa ba lượt; quá ba lượt mà vết không nhạt đi chút nào thì dừng, vì chà thêm chỉ làm xơ mặt vải và bạc màu chỗ đó, nhìn còn xấu hơn cả vết dầu.
Một trường hợp riêng hay gặp ở nhà có người dùng dầu dưỡng tóc: vết dính trên gối ngủ. Vết loại này thường là vết cũ chồng vết mới, ngấm hằng đêm, nên cách xử lý khác một chút — xem hướng dẫn riêng cho vỏ gối dính dầu dưỡng tóc. Nếu vết đã ngả vàng và có mùi hôi nhẹ thì không còn thuần là vết dầu nữa mà đã sang dạng ố, cách gỡ nằm ở bài tẩy vết ố, mốc trên quần áo.
Lụa, len, đồ đính kết — đừng tự xử lý
Ba nhóm đồ dưới đây nên dừng lại sau bước rắc bột hút dầu, rồi mang ra tiệm giặt khô:
- Lụa, tơ tằm, đũi cao cấp, áo dài. Sợi tơ gặp nước rửa chén và bị chà sẽ mất độ óng, để lại quầng khác màu quanh chỗ vừa xử lý — nhiều khi quầng ấy còn dễ thấy hơn vết dầu ban đầu.
- Len, dạ, cashmere. Chà kèm nước ấm làm sợi len bện vào nhau, vải co rút và xù mặt, không phục hồi được.
- Đồ có đính kết, thêu kim tuyến, đồ lót ren mỏng. Keo dán hạt và chỉ thêu chịu chất tẩy kém, bong ra lúc nào không biết.
Với ba nhóm này, thợ giặt dùng dung môi giặt khô thay vì nước, xử lý cục bộ đúng vùng dính và thử trước ở mép khuất. Đó là lý do tiệm gỡ được vết mà giữ nguyên mặt vải.
Khi nào nên gửi tiệm và chi phí khoảng bao nhiêu
Gửi tiệm nếu rơi vào một trong các trường hợp: vết đã qua máy sấy hoặc bàn là; món đồ thuộc nhóm lụa, len, đính kết vừa kể; vết rộng hơn lòng bàn tay; hoặc bạn đã thử hai lượt tại nhà mà vết không nhạt đi.
Tại Nhà Gọn Laundry, dịch vụ tẩy vết được làm thủ công theo từng vết: thợ xác định gốc vết, chọn hoá chất tiền xử lý, thử ở góc khuất rồi mới xử lý vùng chính. Phí tẩy vết từ 30.000đ đến 200.000đ tuỳ loại vết, độ cũ và chất liệu. Nếu gửi cả mẻ đồ thường thì tính theo cân: 28.000đ/kg cho đơn dưới 8kg, 22.000đ/kg từ 8kg trở lên, đơn tối thiểu 30.000đ. Đồ cần giặt khô theo chiếc có giá riêng — sơ mi 50.000–60.000đ, quần Âu, kaki, jeans 55.000đ, áo dài trơn 80.000đ, áo dài kiểu 90.000–250.000đ.
Cần gấp thì có dịch vụ lấy ngay sau 2 giờ, phụ thu thêm 20%; dịp lễ Tết cũng phụ thu 20%. Tiệm lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn hàng và quãng đường — gọi 0943 386 369 để được báo phí trước khi đặt.
Một lời khuyên cuối, thực tế hơn mọi mẹo: đừng giặt chung món đồ dính dầu với cả mẻ. Dầu chưa được phá sẽ theo nước lan sang các món khác, và thay vì một vết trên một áo, bạn có vài vệt mờ rải trên nhiều món — loại vết mờ rải rác này khó gỡ hơn hẳn vết đậm tập trung.
Vết dầu đã qua sấy — để thợ xử lý, đừng chà thêm
Tẩy vết 30.000đ – 200.000đ tuỳ vết và chất liệu · lấy và giao tận nơi · mở cửa 7:00–21:00 · 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá.
Đặt giặt online