Cách tẩy vết sơn móng tay dính trên quần áo, ga giường

Sơn móng tay đổ ra vải là một trong những tình huống khiến người ta hoảng nhất, và cũng là tình huống mà phản xạ tự nhiên gần như luôn sai. Thấy vệt đỏ loang trên áo, ai cũng vơ ngay chai nước tẩy sơn trong ngăn kéo rồi chà thật lực. Kết quả hay gặp ở xưởng chúng tôi: vết nhỏ bằng hạt đậu biến thành mảng loang bằng bàn tay, hoặc tệ hơn — một lỗ thủng gọn gàng giữa thân áo. Bài này chỉ cách xử lý bình tĩnh, và quan trọng không kém là chỉ rõ những loại vải mà bạn tuyệt đối không nên thử.

Vì sao sơn móng tay là loại vết riêng một nhóm

Sơn móng tay không giống vết thức ăn hay vết dầu. Nó thực chất là một lớp nhựa (polymer) hoà trong dung môi: dung môi bay hơi trong vài phút, phần nhựa cứng lại và bám cơ học vào giữa các sợi vải. Vì thế:

• Nước và bột giặt gần như vô tác dụng. Nhựa đã đóng rắn thì không tan trong nước, ngâm cả buổi cũng không thay đổi gì.
• Phải dùng dung môi để hoà tan lại lớp nhựa đó — và chính dung môi mới là thứ nguy hiểm cho vải.
• Có thêm sắc tố và nhũ. Ngay cả khi lớp nhựa đã đi, hạt màu và hạt nhũ vẫn có thể mắc lại trong sợi, để lại vệt ánh hồng nhạt.
• Vết khô rất nhanh. Chỉ vài phút là bề mặt đã se lại, nên phút đầu tiên đáng giá hơn cả tiếng đồng hồ sau đó.

Ba việc phải làm ngay, đúng thứ tự

Trước khi nghĩ tới dung môi, hãy làm ba bước này:

• Bước 1 — gạt, không ấn. Dùng mép thìa nhựa hoặc bìa cứng gạt nhẹ phần sơn còn đọng nổi trên bề mặt, gạt theo một chiều. Đừng ấn xuống, đừng miết bằng khăn giấy — làm vậy là ép sơn xuyên qua sợi vải sang mặt bên kia.
• Bước 2 — lót khăn trắng dày phía dưới. Đặt món đồ nằm ngửa với mặt trái của vết hướng lên, dưới lót vài lớp khăn giấy hoặc một chiếc khăn bông trắng. Khăn lót là nơi vết sẽ chạy sang, và dùng khăn trắng để không bị nhả màu ngược lên đồ.
• Bước 3 — xử lý từ mặt trái. Luôn chấm dung dịch vào mặt trái để dung môi đẩy sơn ra khỏi vải xuống khăn lót, thay vì kéo nó xuyên sâu thêm.

Ba bước này nghe rất nhỏ nhặt nhưng chính là ranh giới giữa một vết cứu được và một chiếc áo bỏ đi.

Chọn dung dịch: ưu tiên loại không acetone

Trên thị trường có hai nhóm nước tẩy sơn. Chọn sai nhóm là hỏng vải ngay lượt đầu:

• Loại không acetone (non-acetone): dịu hơn, thường dùng ethyl acetate. Chậm hơn nhưng an toàn hơn nhiều với vải. Đây là loại nên dùng trước, và với phần lớn trường hợp thì chỉ nên dùng loại này ở nhà.
• Loại có acetone: mạnh và nhanh, nhưng làm tan hẳn một số sợi tổng hợp. Chỉ cân nhắc với vải cotton hoặc denim dày, và bắt buộc phải thử ở góc khuất trước.
• Cồn y tế 70 độ: yếu hơn, dùng để dặm nốt phần màu còn sót sau khi lớp nhựa đã đi. Là dung môi dễ cháy nên phải làm nơi thoáng gió, tránh xa bếp lửa và không hút thuốc gần đó.
• Nước rửa bát pha loãng: dùng ở bước cuối để rửa sạch phần dung môi còn dính trên vải trước khi giặt.

Quy trình xử lý từng bước

• 1. Gạt phần sơn nổi và lót khăn trắng dày phía dưới vết như đã nói ở trên.
• 2. Thử góc khuất với đúng dung dịch bạn định dùng, đợi 5 phút rồi kiểm tra.
• 3. Thấm dung dịch bằng bông gòn — thấm cho ẩm chứ đừng đổ tràn. Chấm lên mặt trái của vết, giữ yên vài giây.
• 4. Ấn nhẹ, nhấc lên, đổi vị trí khăn lót. Mỗi lần ấn là một lần sơn chạy sang khăn. Xoay khăn lót sang phần sạch sau mỗi lượt để không bị nhả ngược.
• 5. Lặp lại nhiều lượt ngắn thay vì một lượt dài và mạnh. Kiên nhẫn ở đây ăn đứt sức mạnh.
• 6. Khi vết đã mờ hẳn, rửa vùng đó bằng nước ấm pha chút nước rửa bát để lấy hết dung môi còn sót.
• 7. Giặt riêng cả món đồ theo nhãn giặt, phơi nơi thoáng gió.
• 8. Kiểm dưới ánh sáng trước khi là hoặc sấy. Còn thấy vệt thì làm lại từ bước 3 — tuyệt đối không đưa vào máy sấy, nhiệt sẽ cố định vết vĩnh viễn.

Mấy điều tuyệt đối tránh

• Không chà xát. Đây là lỗi phổ biến nhất. Chà làm vết loang rộng gấp nhiều lần và ép nhựa vào sâu giữa sợi.
• Không đổ thẳng cả nắp dung dịch lên vải. Dung môi tràn ra vùng sạch sẽ để lại quầng loang mất màu, nhìn còn xấu hơn vết ban đầu.
• Không dùng nước nóng ở bất kỳ bước nào trước khi vết sạch hẳn.
• Không thử trên vải mà bạn không biết là chất gì. Nhãn giặt mất thì mang ra tiệm hỏi, mất năm phút chứ không mất cái áo.
• Không xử lý trong phòng kín. Mở cửa sổ, bật quạt; hơi dung môi vừa hại đường thở vừa dễ bắt lửa.

Ga giường, đệm và đồ khổ lớn thì khác gì?

Đổ sơn ra ga giường hoặc topper là ca khó hơn áo nhiều, vì có lớp lót phía dưới hút dung môi.

• Ga rời: tháo hẳn ra khỏi giường rồi mới xử lý, luôn kê khăn lót phía dưới — đừng làm khi ga còn nằm trên nệm, dung môi sẽ ngấm thẳng xuống ruột nệm.
• Nệm topper, đệm: không thể lót và không thể xả sạch dung môi, nên tự xử lý ở nhà rủi ro cao. Nhóm này nên gọi tiệm.
• Ruột gối, gấu bông: phần nhồi bên trong ngậm dung môi rất lâu, cần máy giặt sấy công nghiệp để giặt và sấy khô tận lõi.

Nếu vết của bạn thực ra là son môi hay phấn nền chứ không phải sơn móng, cách xử lý khác hẳn — xem bài tẩy vết son môi và mỹ phẩm trên quần áo. Còn nếu là sơn tường hay sơn dầu dính lúc sửa nhà thì đọc cách tẩy vết sơn nước, sơn dầu trên quần áo.

Khi nào nên gửi Nhà Gọn?

Một giọt sơn trên áo cotton trắng thì làm ở nhà được. Nhưng có mấy trường hợp nên dừng tay và gọi tiệm:

• Vải thuộc nhóm cấm — acetate, tơ tằm, len, vải pha spandex, đồ có nhãn giặt khô. Thử một lần là hỏng cả món.
• Đồ đắt tiền hoặc đồ quan trọng: vest, áo dài, váy cưới, đồ hiệu. Chi phí gửi tiệm nhỏ hơn nhiều so với rủi ro làm hỏng.
• Vết lớn, vết đã lỡ chà loang ra cả mảng.
• Vết đã bị là ủi hoặc sấy đè lên — cần người có nghề xem đồ rồi mới nói được còn cứu tới đâu.
• Đồ khổ lớn: ga, chăn, topper, gấu bông của bé.

Tại Nhà Gọn Laundry, phí tẩy vết tính riêng từ 30.000đ đến 200.000đ tuỳ loại vết và độ khó — chúng tôi xem đồ và báo giá rõ trước khi làm. Giặt sấy quần áo theo cân là 28.000đ/kg với đơn dưới 8kg và 22.000đ/kg từ 8kg trở lên, đơn tối thiểu 30.000đ. Chăn ga tính 35.000đ/kg, nệm topper 50.000đ/kg, ruột gối 50.000–100.000đ/cái, gấu bông 20.000–250.000đ/con. Đồ giặt khô theo chiếc: sơ mi 50.000–60.000đ, quần Âu/kaki/jeans 55.000đ, vest 89.000–119.000đ, áo dài trơn 80.000đ. Đồ được giặt riêng từng đơn, đếm món khi nhận và khi trả, sấy khô hoàn toàn trước khi giao. Có nhận lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường; đơn cần lấy ngay sau 2 giờ và đơn dịp lễ Tết có phụ thu 20%. Muốn xem toàn bộ dịch vụ thì ghé trang giặt là Thanh Hoá.

Nói thật lòng: sơn móng tay là nhóm vết khó, và không có cách nào bảo đảm mọi vết đều sạch hoàn toàn. Vết để lâu, vết đã bị nhiệt cố định, hoặc vải đã bạc thớ vì chà mạnh thì nhiều khi chỉ mờ đi đáng kể chứ không về được như mới. Chúng tôi luôn xem đồ, nói rõ khả năng và báo giá trước khi bạn quyết định gửi.