Quần áo bị chuột cắn, chuột làm tổ trong tủ: xử lý thế nào cho an toàn

Cái tủ gỗ để ở phòng kho, lâu lâu mới mở một lần. Đến lúc lôi chăn áo mùa đông ra thì thấy một nhúm vụn vải, vài lỗ thủng lởm chởm ở gấu áo len, mấy viên phân nhỏ màu đen nằm rải rác, mùi hôi khai xộc lên. Đây là tình huống khá nhiều nhà gặp, nhất là nhà có kho, gác xép hoặc tầng trệt sát bếp. Phản xạ đầu tiên của nhiều người là giũ mạnh cho sạch, rồi tống hết vào máy giặt. Cả hai việc đó đều nên tránh.

Bài này đi lần lượt: dọn thế nào cho an toàn, quần áo bị chuột cắn món nào giữ được, món nào nên bỏ, giặt ra sao, vệ sinh tủ và làm gì để chuột làm tổ trong tủ quần áo không lặp lại.

Trước khi động tay: an toàn là việc đầu tiên

Chuột có thể mang mầm bệnh qua phân, nước tiểu và nước bọt. Chúng tôi không phải cơ sở y tế nên không đi sâu vào bệnh gì, chỉ nhắc lại mấy nguyên tắc dọn dẹp phổ biến mà nhiều hướng dẫn vệ sinh vẫn khuyên:

• Đeo găng tay cao su và khẩu trang suốt quá trình dọn. Nếu có kính thì đeo thêm.
• Mở cửa cho thoáng khoảng 20–30 phút trước khi bắt đầu, nhất là tủ trong phòng kín.
• Không giũ, không quét khô, không hút bụi khô chỗ có phân chuột. Làm vậy dễ khiến bụi bẩn bay lên và bạn hít phải.
• Xịt ẩm trước rồi mới gom: dùng bình xịt nước pha chất tẩy rửa gia dụng, xịt cho phân và vụn vải ẩm hẳn, chờ vài phút, lấy khăn giấy gom lại cho vào túi nilon, buộc kín rồi bỏ vào thùng rác có nắp.
• Để trẻ nhỏ và thú cưng ra chỗ khác trong lúc dọn.
• Dọn xong, tháo găng, rửa tay kỹ bằng xà phòng.

Nếu sau khi dọn dẹp bạn hoặc người nhà có biểu hiện bất thường về sức khoẻ, hãy liên hệ cơ sở y tế gần nhất và kể rõ là vừa dọn chỗ chuột làm tổ.

Phân loại: món nào giữ, món nào nên bỏ

Đừng dồn cả đống vào một túi. Lấy từng món ra (vẫn đeo găng), xem kỹ rồi chia làm ba nhóm. Bảng dưới đây là cách chia mà chúng tôi thấy dễ làm nhất:

Tình trạng	Nên làm gì
Chỉ bám bụi, nằm gần tổ nhưng không dính phân, không thủng	Giặt lại kỹ, phơi nắng hoặc sấy khô
Dính ít phân hoặc vết ố nhỏ, vải còn chắc	Làm ẩm gom chất bẩn, giặt riêng, có thể cần tẩy vết
Thủng lỗ nhỏ nhưng vải còn tốt, đồ có giá trị	Giặt sạch trước, sau đó mang đi thợ may vá
Bị cắn nát, dùng làm ổ, thấm nước tiểu, dính nhiều phân	Cân nhắc bỏ, cho vào túi buộc kín
Đồ lót, đồ của em bé, khăn mặt dính bẩn	Nên bỏ để yên tâm, giá trị thấp so với rủi ro

Một lưu ý: gấu bông, gối, chăn bông có ruột xốp mà chuột đã chui vào khoét ruột thì rất khó làm sạch tận bên trong. Nếu thấy ruột bị moi ra, lẫn phân, thường nên bỏ.

Giặt quần áo bị chuột cắn đúng cách

Với những món quyết định giữ lại, làm theo thứ tự sau:

1. Gom chất bẩn khi còn ẩm. Xịt ẩm chỗ dính phân, dùng khăn giấy nhặt sạch, không chà cho phân nát vào sợi vải.
2. Giặt riêng, không trộn với đồ đang mặc hằng ngày của cả nhà.
3. Đọc nhãn mác rồi chọn nhiệt độ cao nhất mà nhãn cho phép. Đồ cotton, khăn, ga thường chịu được nước ấm đến nóng. Len, lụa, đồ có ký hiệu giặt tay hoặc giặt lạnh thì làm theo nhãn, đừng cố ngâm nước nóng kẻo co rút.
4. Dùng bột giặt hoặc nước giặt bình thường, giặt đủ lượng nước, xả kỹ hai lần.
5. Sấy hoặc phơi nắng thật khô. Đồ còn ẩm cất vào tủ rất dễ lên mốc, mà tủ vừa có chuột thường đã ẩm sẵn. Xem thêm cách xử lý quần áo bị ẩm mốc nếu đồ đã có đốm mốc.
6. Ngửi lại. Mùi khai của nước tiểu chuột khá dai. Nếu giặt xong vẫn còn mùi, giặt thêm một lượt hoặc mang ra tiệm khử mùi.

Sau khi giặt xong, bỏ luôn nước ngâm, rửa lại chậu, lau lồng máy giặt bằng khăn ẩm có chất tẩy rửa.

Vệ sinh tủ quần áo sau khi chuột làm tổ

Giặt đồ xong mà để nguyên tủ cũ thì chỉ vài hôm là lại có mùi. Cái tủ cần được xử lý kỹ như chính đống đồ:

• Lấy hết đồ ra, kể cả giấy lót, túi, hộp để trong tủ. Giấy lót dính bẩn thì bỏ.
• Xịt ẩm toàn bộ ngăn bằng nước pha chất tẩy rửa gia dụng, để vài phút rồi lau bằng khăn dùng một lần.
• Soi các góc, khe sau lưng tủ, chân tủ xem chuột vào bằng đường nào: lỗ thủng ván hậu, khe hở cánh, chỗ ống nước đi xuyên tường.
• Để tủ mở, cho khô hẳn trước khi xếp đồ lại. Tủ gỗ nên để một đến hai ngày ở chỗ thoáng.
• Nếu tủ bị gặm thủng nhiều, gỗ ngấm nước tiểu có mùi không hết, cũng nên tính chuyện thay tủ.

Chặn chuột quay lại tủ đồ

Chuột tìm tới tủ quần áo vì ở đó tối, ấm, yên và có vải mềm để làm ổ. Muốn chúng không quay lại thì phải bớt những điều kiện ấy:

• Bịt lỗ, khe hở ở ván hậu tủ, chân tường, chỗ ống nước. Lỗ nhỏ cũng đủ cho chuột nhắt chui.
• Không để đồ ăn gần tủ: bánh kẹo, gạo, thức ăn cho thú cưng để trong hộp kín.
• Cất đồ lâu ngày trong thùng nhựa có nắp hoặc túi hút chân không thay vì túi nilon mở miệng hay thùng carton. Carton là món chuột rất thích gặm.
• Mở tủ định kỳ, mỗi tuần một lần với tủ ở kho. Tủ hay được mở ít khi thành chỗ làm ổ.
• Dọn gọn khu vực quanh tủ: bớt đồ chất đống dưới gầm, sau lưng tủ.

Với côn trùng như gián, mọt, cách phòng hơi khác, bạn có thể đọc thêm cách bảo quản quần áo tránh gián, mối, côn trùng.

Khi nào nên mang ra tiệm giặt

Tự giặt ở nhà hoàn toàn được nếu chỉ vài món. Nhưng có mấy trường hợp mang ra tiệm sẽ đỡ việc hơn:

• Số lượng nhiều, cả một tủ hoặc cả thùng đồ cất kho, máy giặt nhà không kham nổi.
• Chăn, ga, rèm to, giặt tay mệt mà phơi mãi không khô.
• Đồ còn mùi khai sau khi đã giặt ở nhà.
• Có vết ố vàng, vết bẩn cần tẩy riêng.

Nếu bạn gửi đồ tới Nhà Gọn, hãy báo trước tình trạng đồ khi gọi 0943 386 369: đồ từ tủ có chuột, đã gom sơ hay chưa. Tiệm sẽ tách riêng đơn đó, không trộn với đồ khách khác. Nhà Gọn vẫn giặt riêng từng đơn bằng máy giặt–sấy công nghiệp, đếm món khi nhận và khi trả, nên bạn cũng dễ kiểm lại. Bạn nên gom đồ vào túi buộc kín trước khi gửi.

Cũng nói rõ để khỏi mất công: Nhà Gọn không vá, may hay sửa đồ. Tiệm nhận giặt, khử mùi và tẩy vết; phần lỗ chuột cắn bạn cần nhờ thợ may sau khi đồ đã sạch.

Giá tham khảo tại Nhà Gọn

Dịch vụ	Giá
Giặt sấy quần áo dưới 8kg	28.000đ/kg
Giặt sấy quần áo từ 8kg	22.000đ/kg
Đơn tối thiểu	30.000đ
Chăn, ga	35.000đ/kg
Tẩy vết (tuỳ vết)	30.000–200.000đ

Phụ thu +20% nếu cần lấy ngay sau 2 giờ, và +20% dịp lễ Tết (7 ngày trước và sau). Xem đầy đủ ở bảng giá. Nhà Gọn có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi trước để tiệm báo phí. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 tất cả các ngày. Nếu đang tìm hiểu nên chọn tiệm nào, bài giặt là Thanh Hoá: chọn tiệm thế nào có vài tiêu chí đáng tham khảo.