Cách xử lý vết bạc màu do kem trị mụn trên khăn, vỏ gối

Một sáng thay vỏ gối, bạn thấy trên nền vải xanh đậm có mấy đốm loang màu cam nhạt, khăn mặt màu ghi cũng lốm đốm trắng ở đúng chỗ hay lau mặt. Giặt lại kỹ hơn, thử cả nước tẩy, vết vẫn y nguyên, có khi còn rõ hơn. Nếu trong nhà có người đang dùng kem trị mụn, gel chấm mụn hay sữa rửa mặt trị mụn, rất có thể thủ phạm là benzoyl peroxide.

Bài này nói thẳng một điều trước: vết bạc màu do benzoyl peroxide là vải đã mất màu, không phải vết bẩn bám lên, nên không có cách nào tẩy cho màu quay lại. Phần còn lại của bài giúp bạn nhận ra đúng loại vết, khỏi tốn công tẩy vô ích, xử lý món đồ đã loang và phòng cho khăn, vỏ gối mới.

Benzoyl peroxide là gì và vì sao làm vải bạc màu

Benzoyl peroxide là một hoạt chất hay có trong các sản phẩm trị mụn bán ở hiệu thuốc và cửa hàng mỹ phẩm: gel chấm mụn, kem bôi, sữa rửa mặt trị mụn. Hãy xem bảng thành phần trên vỏ hộp, thường ghi "benzoyl peroxide" kèm nồng độ phần trăm.

Ở mức phổ thông, có thể hiểu benzoyl peroxide là một chất oxy hoá. Khi dính lên vải, nó phá thuốc nhuộm trong sợi vải ở đúng chỗ tiếp xúc, giống như một giọt thuốc tẩy nhỏ. Màu ở chỗ đó bị mất, chứ không có lớp bẩn nào phủ lên để mà giặt đi.

Mấy điều hay gặp:

• Kem dính vào vỏ gối, khăn, cổ áo ngủ lúc còn ướt trên da, rồi tác dụng dần lên vải.
• Nhiều khi vết không hiện ra ngay, phải sau một, hai lần giặt mới thấy rõ, nên người ta hay nghĩ do máy giặt hay nước giặt.
• Vải sẫm màu thường loang ra màu cam, vàng, hồng nhạt hoặc trắng, tuỳ loại thuốc nhuộm.
• Vết thường nằm đúng chỗ tiếp xúc với mặt: giữa vỏ gối, mép khăn mặt, cổ áo ngủ, mép chăn, và chỗ tay chạm vào sau khi bôi kem.

Phân biệt vết bạc màu với vết bẩn

Dấu hiệu	Vết bạc màu (mất màu)	Vết bẩn (bám thêm)
Màu so với nền vải	Nhạt hơn nền, ngả cam, vàng, hồng hoặc trắng	Đậm hơn nền: vàng ố, nâu, xám, bóng dầu
Sờ tay	Mặt vải bình thường, không cứng, không nhờn	Có thể cứng, nhờn hoặc bám bụi
Nhìn mặt trái vải	Thường loang xuyên qua, viền khá rõ	Thường chỉ ở bề mặt
Sau khi giặt kỹ	Không đổi, đôi khi rõ hơn	Nhạt dần hoặc mất
Trên vải trắng	Gần như không thấy	Vẫn thấy

Nếu là vết bẩn từ kem dưỡng gốc dầu hay mồ hôi lâu ngày trên vỏ gối, thì giặt và xử lý vết bẩn vẫn có tác dụng. Cách giặt vỏ gối, ga giường thường xuyên xem thêm bài giặt vỏ gối, ga giường thường xuyên cho làn da khoẻ.

Vì sao tẩy không được, và đừng cố tẩy thêm

Chỗ bạc màu là chỗ thuốc nhuộm đã bị phá. Không có chất tẩy nào mang màu cũ quay trở lại sợi vải. Việc dùng thêm nước tẩy javel, thuốc tẩy chứa oxy hay chà mạnh chỉ làm vết loang to hơn, vải yếu đi và có khi thủng.

Tình huống này giống với đồ bị dính thuốc tẩy. Ở bài đồ bị loang màu vì thuốc tẩy, còn cứu được không, Nhà Gọn đã nói kỹ hơn về giới hạn của việc "cứu" đồ mất màu. Kết luận cũng vậy: vết đã loang thì chỉ có thể che, đổi màu cả món hoặc chuyển công dụng.

Món đã loang thì làm gì

• Nhuộm lại cả món: khăn, vỏ gối cotton có thể nhuộm lại bằng thuốc nhuộm vải bán sẵn, chọn màu đậm hơn màu cũ. Kết quả không chắc đều màu, vì chỗ bạc và chỗ chưa bạc ăn màu khác nhau. Vải polyester thì khó nhuộm ở nhà. Làm theo hướng dẫn của loại thuốc nhuộm, đeo găng tay.
• Chuyển làm đồ khác: khăn bạc màu vẫn dùng tốt làm khăn lau, khăn lót, khăn tập thể dục. Vỏ gối loang dùng làm vỏ gối dự phòng, túi đựng đồ, giẻ lau.
• Chấp nhận và dùng tiếp: nếu vết nhỏ và ở chỗ không ai thấy, vải vẫn sạch và dùng được bình thường, chỉ là kém đẹp.

Có người tẩy trắng cả chiếc khăn màu cho "đều màu". Cách này hiếm khi đều, dễ ra màu loang lổ, và hoá chất mạnh làm khăn nhanh mục. Nhà Gọn không khuyên làm.

Phòng cho khăn, vỏ gối mới

1. Dùng khăn và vỏ gối màu trắng cho người đang dùng kem trị mụn. Vải trắng không có thuốc nhuộm để mất, nên vết gần như không lộ. Đây là cách đơn giản mà hiệu quả rõ trong thực tế.
2. Để kem khô hẳn trước khi nằm. Bôi kem sớm hơn giờ ngủ một chút, chờ kem thấm và khô rồi mới lên giường. Dùng lượng kem theo hướng dẫn trên vỏ, bôi nhiều hơn không làm khỏi nhanh hơn mà còn dễ dính ra gối.
3. Rửa tay ngay sau khi bôi kem. Tay còn dính kem chạm vào khăn, rèm, áo là thêm một chỗ loang.
4. Rửa sạch sữa rửa mặt trị mụn rồi mới lau mặt, và có một chiếc khăn mặt trắng riêng cho việc này.
5. Mặc áo ngủ, dùng chăn màu sáng nếu bôi kem ở cổ, lưng, ngực.
6. Đọc hướng dẫn và hỏi dược sĩ, bác sĩ da liễu về cách dùng sản phẩm trị mụn. Việc chọn thuốc nào, bôi bao nhiêu là chuyện của chuyên môn y tế, bài này chỉ bàn chuyện giữ đồ vải.

Khăn mặt của người đang trị mụn cũng nên giặt thường xuyên và phơi khô hẳn. Cách giặt khăn tắm, khăn mặt cho sạch và mềm xem bài cách giặt khăn tắm, khăn mặt sạch khuẩn, luôn mềm.

Tiệm giặt làm được gì, không làm được gì

Nhà Gọn nói rõ để anh chị khỏi mất công mang đồ ra: tiệm không tẩy được vết bạc màu do benzoyl peroxide, cũng không phục hồi màu vải. Màu đã bị phá thì giặt hay tẩy ở đâu cũng không mang màu cũ trở lại.

Những việc tiệm làm được với chăn ga, vỏ gối, khăn:

• Giặt sấy chăn, ga, vỏ gối: 35.000đ/kg. Ruột gối: 50.000–100.000đ/cái.
• Tẩy vết bẩn thật (vết ố mồ hôi, dầu, kem dưỡng gốc dầu…): 30.000–200.000đ tuỳ vết. Phần đã mất màu thì không thuộc loại này.
• Máy giặt sấy công nghiệp, giặt riêng từng đơn, đếm món khi nhận và trả.

Nếu không chắc vết trên vỏ gối là bạc màu hay vết bẩn, có thể chụp ảnh gửi Zalo 0943 386 369 để tiệm xem trước. Nhà Gọn lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để báo phí. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 mọi ngày.

Câu hỏi thường gặp

Vết bạc màu do kem trị mụn có tẩy được không?

Không. Benzoyl peroxide là chất oxy hoá, phá thuốc nhuộm ở chỗ dính lên vải, nên đó là vải đã mất màu vĩnh viễn chứ không phải vết bẩn. Giặt hay tẩy thêm không làm màu quay lại, thậm chí còn làm vết loang to hơn.

Làm sao biết vết loang trên vỏ gối là do kem trị mụn?

Vết bạc màu thường nhạt hơn nền vải, ngả cam, vàng, hồng hoặc trắng, mặt vải sờ bình thường và giặt kỹ không đổi. Nếu trong nhà có người dùng sản phẩm chứa benzoyl peroxide và vết nằm ở chỗ tiếp xúc với mặt, cổ, tay thì khả năng cao là do kem.

Khăn, vỏ gối đã bị loang màu thì làm gì?

Có thể nhuộm lại cả món bằng thuốc nhuộm vải màu đậm hơn, dù không chắc đều màu; chuyển làm khăn lau, đồ dự phòng; hoặc dùng tiếp nếu vết nhỏ. Không nên tẩy trắng cả món vì dễ loang lổ và làm vải nhanh mục.

Làm sao để kem trị mụn không làm hỏng khăn, vỏ gối?

Dùng khăn và vỏ gối màu trắng, để kem khô hẳn trước khi nằm, rửa tay ngay sau khi bôi kem, rửa sạch sữa rửa mặt trị mụn trước khi lau mặt, và mặc áo ngủ màu sáng nếu bôi kem ở cổ, lưng.

Tiệm giặt có phục hồi được màu vải bị bạc không?

Nhà Gọn không phục hồi được màu đã mất và không nhận tẩy vết bạc màu do benzoyl peroxide. Tiệm nhận giặt sấy chăn ga, vỏ gối 35.000đ/kg và tẩy vết bẩn thật 30.000–200.000đ tuỳ vết. Lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để báo phí.