Sau mấy tuần kêu gọi, góc nhà của bạn trưởng nhóm chất đầy bao tải. Có bao buộc dây gai, có bao ni lông đen, có thùng các-tông ghi vội "đồ bé gái 5 tuổi". Mở ra thì lẫn đủ cả: áo khoác còn thơm, áo phông gấp phẳng, nhưng cũng có bao ngửi thấy mùi ẩm, có cái áo loang chấm đen ở cổ. Ai trong nhóm cũng muốn mang đi trao cho nhanh, mà nhìn đống đồ ấy thì không ai dám trao khi chưa giặt.
Khâu giặt là khâu nhiều hội nhóm thiện nguyện vướng nhất, vì nó tốn công, tốn chỗ phơi và tốn thời gian hơn người ta nghĩ. Bài này viết cho các nhóm, câu lạc bộ, đoàn thanh niên, nhóm phụ huynh ở Thanh Hoá đang gom quần áo quyên góp: phân loại ra sao trước khi giặt, xử lý đồ ẩm mốc thế nào, chia lô để bên nhận dùng được ngay, và nếu gửi tiệm giặt thì tính giá ra sao.
Vì sao nên giặt trước khi trao
Đồ bà con gửi phần lớn là đồ tốt, nhưng thường đã cất lâu trong tủ, trong gầm giường, có món mặc rồi gấp lại chứ chưa giặt. Người nhận, nhất là ở những nơi điều kiện khó, không phải lúc nào cũng có nước, có chỗ phơi, có thời gian để giặt lại cả chục bộ. Một túi đồ sạch, khô, gấp gọn thì họ mặc được ngay hôm nhận.
Còn một lý do khác, ít được nói ra: đồ sạch sẽ, thơm tho là cách trao đi mà người nhận thấy được tôn trọng. Đó cũng là điều giữ cho nhóm được tin cậy trong những đợt kêu gọi sau.
Phân loại trước khi giặt: bước tiết kiệm nhiều nhất
Nhiều nhóm có thói quen giặt hết rồi mới chọn. Làm ngược lại sẽ đỡ công và đỡ tiền hơn nhiều, vì giặt tính theo cân, món nào không dùng được mà vẫn cho vào giặt là tốn oan. Nên trải đồ ra một khoảng sân rộng hoặc hội trường, chia thành năm đống:
- Loại bỏ: đồ rách to, bung chỉ nhiều, hỏng khoá kéo, mục vải, ố vàng loang cả mảng, đồ lót đã qua sử dụng. Những món này dù giặt kỹ cũng không nên trao. Có thể gom riêng làm giẻ lau hoặc bỏ đi.
- Đồ trẻ em: tách riêng hoàn toàn. Đồ trẻ em nhỏ, nhẹ, dễ lẫn vào ống tay áo người lớn, và bên nhận thường cần chia theo độ tuổi.
- Đồ dày mùa lạnh: áo khoác, áo len, áo nỉ, quần dày. Nhóm này nặng cân, lâu khô, nên để riêng một mẻ.
- Đồ mỏng: áo phông, sơ mi, quần mỏng, váy.
- Đồ ẩm, có mùi, có chấm mốc: tách ra ngay, để riêng một chỗ thoáng, đừng cho nằm lại trong bao với đồ khô.
Chăn, gối, ga nếu có thì để thành đống thứ sáu, vì cách giặt và cách tính tiền của chúng khác quần áo.
Đồ cất lâu trong bao kín: xử lý càng sớm càng tốt
Quần áo quyên góp hay có mốc chấm và mùi ẩm vì một lý do đơn giản: chúng bị đóng kín quá lâu. Bà con dọn tủ, cho vào bao ni lông buộc chặt, để ở góc nhà vài tuần rồi mới mang đi gửi. Nhóm nhận về lại chất chồng lên nhau chờ đủ đợt. Không khí Thanh Hoá mùa nồm, mùa mưa ẩm thấp, hơi nước bị giam trong bao không thoát ra được. Vài tuần là đủ để mốc lên thành chấm nhỏ ở cổ áo, nách áo, đường may.
Điều đáng lo là mốc lan. Một chiếc áo ẩm nằm giữa bao đồ khô sẽ làm cả bao ám mùi, và những chiếc áo sát bên có thể lên chấm mốc theo. Vì vậy:
- Mở bao ngay khi nhận, đừng để nguyên bao chờ đủ đợt rồi mới mở.
- Món nào ẩm, có mùi thì trải ra hong ở chỗ thoáng, rồi đưa đi giặt sớm nhất có thể.
- Món có chấm mốc thì để túi riêng và ghi chú khi gửi giặt, để xử lý riêng, không giặt chung với đồ sạch.
- Đừng đóng gói lại đồ vừa giặt khi chưa khô hẳn. Đây là lỗi hay gặp nhất: giặt xong, phơi một hôm thấy khô mặt ngoài, gấp cho vào thùng, tới lúc trao mở ra lại có mùi.
Cách nhận biết vết ố, vết mốc nào còn cứu được và cách xử lý chúng có ở bài tẩy vết ố, mốc trên quần áo tại Thanh Hoá.
Nói thật: có những vết giặt không mất
Mốc đen đã ăn sâu vào vải lâu ngày và vết ố vàng cũ thì chỉ làm mờ được, không trả về như mới. Tẩy vết là khoản tính riêng, 30.000–200.000đ tuỳ vết. Với đồ quyên góp, bỏ ra số tiền đó để cứu một chiếc áo phông đã cũ thường không đáng. Lời khuyên thẳng thắn: món nào hỏng nặng thì loại từ bước phân loại, dành công sức và kinh phí của nhóm cho những món còn tốt.
Chia lô theo cỡ và theo mùa
Giặt sạch rồi, nếu đồ vẫn trộn lẫn thì bên nhận lại phải tự lục tìm. Chia lô ngay sau khi đồ khô giúp buổi trao nhanh và gọn hơn nhiều. Có thể chia theo hai trục:
- Theo người dùng: trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ, trẻ lớn, nữ, nam, người già.
- Theo mùa: đồ lạnh và đồ hè. Nếu đợt trao rơi vào mùa đông, đồ lạnh cần nhiều hơn, còn đồ hè có thể để dành cho đợt sau.
Với đồ trẻ em, nên chia sát theo độ tuổi hoặc chiều cao, vì bố mẹ nhận đồ cho con thường chỉ cần đúng cỡ con đang mặc.
Đóng gói và ghi nhãn khi nhận đồ về
- Kiểm lại độ khô trước khi gói. Sờ đường may, cổ áo, cạp quần, những chỗ vải dày lâu khô nhất.
- Gấp gọn, gói bằng túi sạch, mỗi túi một nhóm.
- Dán nhãn rõ ràng: nhóm người dùng, cỡ, mùa, số lượng món. Ví dụ "Bé trai 6–8 tuổi · đồ lạnh · 12 món".
- Để thùng ở chỗ khô, kê cao khỏi nền, đừng xếp sát tường ẩm.
- Trao trong vòng vài tuần sau khi giặt. Để quá lâu, dù đã gói kín, đồ vẫn có thể ám mùi trở lại.
Ước lượng lô đồ nặng bao nhiêu cân
Trước khi gửi tiệm, nhóm nên ước chừng lô đồ nặng bao nhiêu để biết trước chi phí và báo với các thành viên đóng góp. Một cách nhanh là dùng cân sức khoẻ ở nhà: người cầm bao đứng lên cân, trừ đi cân nặng của mình. Cách ước lượng chi tiết theo từng loại đồ có ở bài cách ước lượng số cân đồ giặt tại nhà để biết trước chi phí.
Bảng giá áp cho lô quyên góp
| Dịch vụ | Giá |
|---|---|
| Giặt sấy quần áo, đơn dưới 8kg · từ 8kg | 28.000đ/kg · 22.000đ/kg |
| Đơn tối thiểu | 30.000đ |
| Chăn, ga giặt sấy | 35.000đ/kg |
| Tẩy vết xử lý riêng | 30.000–200.000đ tuỳ vết |
| Phụ thu lấy ngay sau 2 giờ | +20% |
| Phụ thu dịp lễ, Tết | +20% |
Lô quyên góp thường vượt xa mốc 8kg, nên phần quần áo áp mức 22.000đ/kg. Chăn, ga tính riêng theo cân chăn ga. Tiệm cân và báo con số cụ thể khi nhận, trước khi giặt. Món nào có vết cần xử lý thì tiệm xem và báo giá tẩy trước, nhóm đồng ý mới làm, không đồng ý thì giặt thường.
Một lưu ý về thời gian: đợt trao thường rơi vào trước Tết hoặc đầu mùa lạnh, cũng là lúc nhiều nhà gửi chăn ga. Dịp lễ, Tết có phụ thu 20%, nên nếu kịp, nhóm hãy gửi sớm trước dịp đó.
Gửi đồ tới tiệm
Nhà Gọn ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 hằng ngày. Tiệm dùng máy giặt, máy sấy công nghiệp, giặt riêng từng đơn, đếm món khi nhận và khi trả, sấy khô rồi mới gấp.
Mang tới tiệm. Lô lớn thì nhắn Zalo hẹn trước vài ngày, cho biết ước bao nhiêu cân, mấy nhóm đồ, có túi đồ mốc riêng không, cần nhận lại trước ngày nào.
Đặt lấy và giao tận nơi. Tiệm có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường. Gọi 0943 386 369 để báo phí trước khi chốt. Nếu muốn tìm hiểu thêm về cách tiệm làm việc nói chung, xem bài giặt là Thanh Hoá: chọn tiệm giặt sấy sạch, giao tận nơi.
Hỏi đáp nhanh
Quần áo quyên góp có cần giặt trước khi trao không?
Nên giặt. Đồ bà con gửi thường đã cất lâu trong tủ, trong bao, có đồ đã mặc rồi gấp lại. Người nhận thường không có sẵn điều kiện giặt ngay, nhất là khi đồ trao về vùng khó khăn. Đồ sạch, khô, gấp gọn thì người nhận dùng được luôn và cảm thấy được tôn trọng.
Nên phân loại quần áo quyên góp thế nào trước khi giặt?
Loại bỏ đồ rách, hỏng khoá, bung chỉ không dùng được. Tách đồ trẻ em riêng. Tách đồ dày mùa lạnh khỏi đồ mỏng. Tách riêng đồ ẩm, có mùi hoặc có chấm mốc ra để xử lý riêng, không cho nằm chung bao với đồ khô để khỏi lây sang cả lô.
Vết mốc đen, vết ố cũ trên đồ quyên góp có giặt sạch được không?
Nói thật là mốc đen đã để lâu và vết ố cũ chỉ làm mờ được, không hứa sạch hẳn. Tẩy vết là khoản tính riêng, 30.000–200.000đ tuỳ vết. Với lô quyên góp, món nào hỏng nặng thì nên loại từ đầu thay vì tốn công và tiền xử lý.
Giặt lô quần áo quyên góp tính giá thế nào?
Quần áo giặt sấy tính theo cân: đơn dưới 8kg là 28.000đ/kg, từ 8kg là 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Lô quyên góp thường vượt xa mốc 8kg nên áp mức 22.000đ/kg. Chăn, ga tính riêng 35.000đ/kg. Tẩy vết tính riêng theo từng vết. Tiệm cân và báo giá trước khi giặt.
Hội nhóm gửi đồ tới tiệm bằng cách nào?
Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 hằng ngày. Có thể mang tới tiệm, hoặc đặt lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để báo phí. Nên hẹn trước vài ngày nếu lô lớn. Lấy ngay sau 2 giờ và dịp lễ, Tết phụ thu 20%.
Nhóm đang có lô đồ quyên góp cần giặt trước khi trao?
Nhắn Zalo hoặc gọi 0943 386 369, cho biết lô đồ ước bao nhiêu cân, có chăn ga hay túi đồ mốc riêng không, cần nhận lại trước ngày nào. Tiệm báo cách tính và phí lấy giao trước khi chốt. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 hằng ngày.
Đặt giặt online