Cách giặt khăn microfiber, khăn lau xe đúng cách

Khăn microfiber lúc mới mua là một món đồ dễ gây nghiện. Lau kính ô tô một lượt là khô ráo, không để lại vệt, không rụng xơ. Lau mặt bàn bếp thì hút sạch nước chỉ trong một đường tay. Nhiều người mua liền chục cái vì thấy quá tiện.

Rồi ba tháng sau, chính chồng khăn đó lau kính chỉ còn đẩy nước loang ra chứ không hút vào nữa. Lau xong phải lấy khăn khác lau lại. Khăn vẫn nhìn nguyên vẹn, vẫn mềm mại, thậm chí còn thơm hơn hồi mới mua — và đó chính là manh mối.

Vì trong gần hết các ca như vậy, thủ phạm không phải là khăn kém chất lượng, mà là nước xả vải. Bài này giải thích vì sao, rồi đi qua cách giặt đúng, cách phân loại khăn theo việc, cách phơi sấy, và dấu hiệu để biết khi nào một chiếc khăn đã hết đời thật sự.

Sợi microfiber hút nước bằng cách nào

Hiểu chỗ này thì mọi luật giặt phía dưới đều tự nhiên, không cần học thuộc.

Sợi microfiber là sợi tổng hợp rất mảnh, thường pha giữa polyester và polyamide, rồi được chẻ ra thành nhiều nhánh nhỏ trong quá trình sản xuất. Kết quả là mỗi sợi có bề mặt gồ ghề với vô số nhánh, và giữa các nhánh là những khe cực mảnh. Nước bị hút vào chính các khe đó theo kiểu mao dẫn, giống như nước tự leo lên trong ống nhỏ hay tự lan trong tờ giấy thấm.

Bụi bẩn thì bị giữ lại bằng cơ chế khác: các nhánh sợi cào và ôm lấy hạt bụi, cộng thêm chút tĩnh điện nhẹ. Đây là lý do khăn microfiber lau bụi tốt hơn khăn bông ngay cả khi lau khô hoàn toàn.

Vậy nên chỉ cần lấp các khe đó lại là chiếc khăn mất hết ưu thế. Có ba thứ lấp được: lớp phủ của nước xả vải, xơ bông từ đồ giặt chung, và cặn chất giặt còn đọng do xả chưa kỹ.

Nước xả vải: kẻ giết khăn thầm lặng

Nước xả vải làm mềm bằng cách phủ một lớp mỏng gốc dầu lên bề mặt sợi, để các sợi bớt cọ xát nhau và sờ vào thấy trơn mượt. Với khăn tắm bông thì đó là điều dễ chịu. Với microfiber thì đó là thảm hoạ, vì cùng một lớp phủ đó bịt kín các khe mao dẫn.

Triệu chứng rất đặc trưng, nếu gặp đúng thì gần như chắc chắn là do nước xả:

• Khăn mềm bất thường so với hồi mới mua — microfiber tốt vốn hơi ram ráp, bám nhẹ vào da tay khô.
• Lau kính thì nước loang thành màng rồi đọng lại chứ không biến mất.
• Nhỏ một giọt nước lên mặt khăn, giọt nước đứng tròn trên bề mặt vài giây thay vì tụt ngay vào trong.
• Khăn vẫn thơm mùi nước xả sau nhiều lần giặt.

Tin tốt là nếu mới dính một hai lần, khăn thường cứu được: giặt lại hai ba lượt bằng nước ấm với rất ít chất giặt và không cho thêm gì khác, mỗi lượt xả thật kỹ. Tin kém vui hơn là khăn đã ngâm nước xả suốt cả năm thì lớp phủ tích tụ nhiều lớp, giặt lại chỉ hồi được một phần độ hút.

Nhân đây cũng nói cho rõ: nước xả không phải thứ xấu, nó chỉ dùng sai chỗ. Chọn chất giặt và nước xả cho từng loại đồ trong nhà, chúng tôi có bài riêng ở cách chọn nước giặt, nước xả phù hợp.

Giặt riêng — đừng cho lẫn khăn bông

Đây là luật thứ hai, và nhiều người bỏ qua vì tiếc một mẻ máy.

Khăn bông, khăn mặt, quần áo cotton đều rụng xơ trong lúc giặt. Xơ bông nhẹ, bay lơ lửng trong nước và cuối cùng bám vào đâu? Vào đúng thứ có bề mặt nhiều nhánh và có tĩnh điện nhất trong lồng máy — chồng khăn microfiber của bạn. Khăn lấy ra thấy lấm tấm sợi trắng, gỡ mãi không hết, và các khe hút nước thì đã bị nhồi đầy.

• Microfiber đi một mẻ riêng. Nếu ít quá thì gom lại vài ngày giặt một lần, đừng nhét chung.
• Không giặt chung với đồ có khoá kéo, móc, cúc kim loại. Sợi microfiber mảnh nên rất dễ bị móc xước, và một vết móc trên khăn lau sơn ô tô là đủ để nó tạo vết xước trên xe.
• Không dùng chung nước giặt có chứa thuốc tẩy cho mẻ microfiber. Thuốc tẩy làm giòn và mòn đầu sợi.
• Giũ khô trước khi cho vào máy. Khăn lau xe thường mang theo cát, bụi phanh và mạt kim loại; giũ ngoài sân rồi hãy giặt, nếu không những hạt đó đi theo nước và bám lại vào chính đám khăn.

Quy trình giặt đúng, từng bước

1. Giũ khô và nhặt vật lạ. Đập khăn ngoài sân cho rụng cát bụi, kiểm nhanh xem có mảnh dăm, sạn hay mẩu kim loại nào mắc trong sợi không.
2. Ngâm trước nếu khăn dính dầu mỡ. Chậu nước ấm với chút nước rửa bát, ngâm mười lăm đến ba mươi phút. Nước rửa bát vốn sinh ra để cắt dầu, dùng cho khăn gara rất hợp.
3. Giặt bằng nước ấm vừa tay, cỡ nước tắm ấm. Nóng quá thì sợi tổng hợp bết lại, mà bết rồi thì không hồi được.
4. Dùng ít chất giặt hơn bình thường. Nghe ngược đời nhưng đúng: microfiber giữ chất giặt trong khe sợi rất dai, cho nhiều là cặn đọng lại và bịt khe y như nước xả.
5. Tuyệt đối không cho nước xả vải, không cho viên thơm quần áo. Viên thơm cũng để lại lớp phủ tương tự.
6. Chọn chế độ xả thêm một lượt. Đây là bước đáng giá nhất trong cả quy trình. Xả kỹ thì khe sợi mới thông.
7. Vắt ở tốc độ vừa. Khăn microfiber ráo nước nhanh, không cần vắt cực đại.

Giặt tay cũng làm được y hệt, chỉ cần nhớ vò nhẹ thay vì chà xát mạnh giữa hai lòng bàn tay, và xả cho tới khi nước trong hẳn.

Sấy nhiệt thấp, hoặc phơi

Microfiber là sợi tổng hợp, mà sợi tổng hợp thì sợ nhiệt. Sấy ở mức nóng cao làm đầu sợi chảy nhẹ và dính bết vào nhau — nhìn bằng mắt thường không thấy, nhưng khăn ra khỏi máy là mất hẳn độ hút.

• Sấy ở mức nhiệt thấp nhất mà máy có, hoặc chế độ sấy mát nếu có.
• Phơi nơi thoáng gió là an toàn hơn cả. Khăn microfiber vốn khô rất nhanh, treo lên vài tiếng là dùng được.
• Đừng phơi ngay cạnh chỗ giũ chăn màn hay chỗ nhiều bụi. Khăn tích điện nhẹ nên hút bụi lơ lửng trong không khí nhanh đến mức đáng ngạc nhiên.
• Không dùng giấy thơm sấy bỏ vào lồng sấy — đó cũng là một dạng lớp phủ làm mềm.
• Mùa nồm thì bật quạt thổi ngang, hoặc sấy nhiệt thấp lâu hơn. Trong tiết nồm ở Thanh Hoá, khăn phơi trong nhà không có gió sẽ ẩm dai và bắt đầu có mùi ngai ngái sau một ngày.
• Cất trong hộp hoặc túi kín khi khô hẳn, tách khỏi khăn bông. Cất chung là xơ bông lại bám sang.

Phân loại khăn theo việc — chuyện nghiêm túc

Với người rửa xe, dù là tiệm hay tự làm ở nhà, đây là phần quan trọng ngang với cách giặt. Một chiếc khăn từng lau đế lốp và la-zăng mà đem lau kính lái là công thức tạo vết xước.

• Khăn lau kính: loại dệt phẳng, sợi ngắn, ít xù. Chỉ dùng cho kính và gương, không dùng cho việc gì khác.
• Khăn lau sơn và làm khô thân xe: loại dày, sợi dài, mềm. Đây là nhóm cần được giữ sạch nhất vì tiếp xúc trực tiếp với lớp sơn.
• Khăn lau nội thất, taplo: nhóm giữa, không quá kén.
• Khăn lau đế lốp, la-zăng, khoang máy: nhóm bẩn nhất, dính dầu mỡ và bụi phanh. Loại này không bao giờ quay lại nhóm trên, kể cả sau khi giặt sạch.

Cách quản đơn giản nhất là phân theo màu: mỗi nhóm việc một màu khăn, cắt một góc nhỏ hoặc khâu chỉ màu để đánh dấu, rồi giặt riêng từng nhóm. Nghe hơi cầu kỳ nhưng chỉ mất công một lần, còn sau đó thì cả tiệm không ai lấy nhầm.

Nguyên tắc tách nhóm này cũng đúng với khăn lau trong bếp và giẻ lau nhà, chúng tôi nói kỹ hơn ở bài cách giặt khăn lau bếp, giẻ lau sạch khuẩn.

Dấu hiệu nên thay khăn

Khăn microfiber không sống mãi. Nói thẳng để bạn khỏi mất công cứu chữa những chiếc đã hết đời:

• Nhỏ giọt nước lên khăn khô mà giọt nước không tụt vào sau khi đã giặt lại vài lượt không nước xả — khả năng hút đã mất thật.
• Mặt khăn bóng lên, sờ trơn như nhựa. Đó là dấu hiệu đầu sợi đã bị nhiệt làm chảy bết.
• Sợi xù dựng lên, có chỗ móc thành vòng. Khăn này lau kính hay lau sơn là để lại vết ngay.
• Còn dính dầu mỡ dai dẳng sau hai lần giặt kỹ. Chuyển nó xuống nhóm việc bẩn thay vì vứt.
• Khăn hôi ngay cả khi vừa giặt xong và đã khô. Mùi đã ngấm vào lõi sợi, xử lý thêm thường không đáng công.

Cách kiểm nhanh nhất, làm được ngay tại chỗ, là thử giọt nước. Một chiếc khăn còn tốt sẽ nuốt giọt nước gần như tức thì.

Những lỗi hay gặp

• Cho nước xả vải vào mẻ khăn microfiber. Lỗi phổ biến nhất, và là nguyên nhân của gần hết các ca khăn hết hút nước.
• Giặt chung với khăn bông cho tiện. Xơ bông bám kín mặt khăn, gỡ không xuể.
• Sấy nóng cho nhanh khô. Nhanh thật, và hỏng vĩnh viễn cũng nhanh không kém.
• Đổ nhiều chất giặt cho chắc sạch. Cặn chất giặt đọng trong khe sợi có tác hại giống hệt nước xả.
• Dùng lẫn lộn khăn lau lốp và khăn lau kính. Vết xước trên sơn xe hoặc trên kính lái đắt hơn cả chục chiếc khăn.
• Cất khăn khi còn hơi ẩm. Sau một đêm trong hộp kín là có mùi, nhất là mùa nồm.

Với khăn bông trong nhà thì câu chuyện lại ngược: khăn tắm bị cứng thô cần cách xử lý khác hẳn, có ở bài cách làm mềm khăn tắm bị cứng thô.

Khi nào nên gửi tiệm

Vài chiếc khăn trong nhà thì tự giặt là gọn nhất. Có mấy trường hợp gửi tiệm hợp lý hơn:

• Tiệm rửa xe, gara, quán ăn có hàng chục tới hàng trăm khăn mỗi tuần — giặt bằng máy công nghiệp và sấy đúng nhiệt vừa nhanh vừa đỡ hỏng khăn.
• Khăn dính dầu mỡ nặng mà máy giặt gia đình không xử lý nổi, giặt xong nước trong máy còn váng dầu và ám sang mẻ sau.
• Cả lô khăn spa, khăn nhà hàng cần giặt đều tay và trả đúng hẹn theo lịch cố định.
• Không có chỗ phơi hoặc đang giữa mùa nồm, phơi ba ngày vẫn ẩm.

Ở Nhà Gọn, khăn lau các loại tính theo cân như đồ giặt sấy thường: dưới 8kg là 28.000đ/kg, từ 8kg trở lên là 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Khi gửi, bạn nói trước loại vết bẩn chính — dầu mỡ, bụi phanh, nước lau kính hay chỉ bụi thường — để tiệm tách mẻ cho đúng, vì khăn lau kính và khăn lau đế lốp thì không thể đi chung một mẻ. Vết cần xử lý riêng thì khoản tẩy vết 30.000–200.000đ tuỳ vết, luôn báo giá trước khi làm. Khăn dính hoá chất công nghiệp nặng, nhựa đường hay sơn thì gửi ảnh qua Zalo 0943 386 369 để tiệm xem trước và nói thẳng có nhận được hay không. Cần lấy gấp trong 2 giờ hoặc gửi dịp lễ Tết thì phụ thu 20%.

Đồ được giặt riêng từng đơn — mỗi khách một lồng, đếm món khi nhận và đếm lại khi trả — nên lô khăn gara của bạn không nằm chung với đồ nhà ai khác. Máy giặt và máy sấy công nghiệp chạy đúng mức nhiệt theo chất liệu, tức là khăn microfiber được sấy ở nhiệt thấp chứ không đi chung chế độ với chăn ga. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày; có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, báo trước khi chốt lịch.