Ngồi nghỉ trên bậc đá trước sân chùa, dựa lưng vào bức tường cũ, đi dã ngoại ngồi lên khúc gỗ mục ven suối, hay đơn giản là trẻ con chơi ở góc sân lát gạch lâu ngày. Đứng dậy, sau lưng áo hoặc mông quần đã in một mảng xanh rêu. Mùa nồm ẩm ở Thanh Hoá, tường rào, bậc thềm, chân cột đều có thể phủ một lớp rêu mỏng, ngồi xuống là dính.
Vết rêu xanh trông nhẹ nhàng nhưng giặt bình thường thường không ra hết. Áo vào máy, ra vẫn còn một vệt xanh xám, có khi còn loang rộng hơn. Bài này tiệm chia sẻ cách tẩy vết rêu trên quần áo theo từng loại vải, những thứ nên tránh, và khi nào nên mang ra tiệm.
Vết rêu xanh là gì, vì sao khó giặt
Thứ in lên áo không chỉ là rêu. Đó thường là hỗn hợp của rêu, tảo xanh mọc trên bề mặt ẩm, đất mịn và một ít nhựa thực vật. Phần màu xanh đến từ sắc tố của cây, loại sắc tố bám khá chắc vào sợi vải, nhất là sợi cotton thấm hút. Phần đất mịn thì chui sâu vào khe giữa các sợi. Vì vậy vết rêu giống họ hàng gần của vết cỏ và vết bùn: phải xử lý cả phần màu lẫn phần cặn.
Hai sai lầm khiến vết ố xanh trên áo bám lại lâu là chà mạnh khi vết còn ướt, làm rêu nát ra và lan rộng, và dùng nước nóng ngay từ đầu. Nhiệt làm sắc tố và phần protein trong cặn bám chặt hơn vào sợi. Một khi áo đã qua máy sấy nóng mà vết vẫn còn, vết đó khó hơn nhiều so với lúc mới dính.
Việc cần làm ngay khi vừa dính
- Đừng chà ngay. Nếu rêu còn ướt, dùng mép thẻ cứng, thìa nhựa hoặc lưỡi dao cùn gạt nhẹ phần rêu nổi trên mặt vải, gạt từ ngoài vào trong cho vết không loang.
- Nếu đang ở ngoài, chưa giặt được, cứ để vết khô tự nhiên. Rêu khô giòn hơn, về nhà phủi và cạo dễ hơn hẳn so với lúc ướt.
- Không lấy khăn ướt chà mạnh. Khăn ướt chỉ làm sắc tố xanh ngấm rộng ra quanh vết.
Tẩy vết rêu trên quần áo, từng bước
Cách dưới đây áp dụng cho phần lớn quần áo cotton, kaki, jean, vải pha polyester. Với lụa, len, vải có lớp phủ, xem phần riêng ở dưới.
- Đọc nhãn giặt. Nhãn ghi chỉ giặt khô, hoặc có ký hiệu cấm tẩy (tam giác gạch chéo), thì chỉ làm đến bước cạo khô và mang ra tiệm.
- Cạo và phủi phần khô. Khi vết đã khô, dùng bàn chải mềm phủi sạch rêu vụn, cạo nhẹ phần đóng mảng. Làm ở ngoài hoặc trên tờ giấy để vụn không dính sang chỗ khác.
- Xả nước lạnh từ mặt trái. Lộn trái áo, để vòi nước lạnh chảy vào mặt sau của vết. Nước đẩy cặn ra ngoài theo đường nó đã vào, thay vì đẩy sâu thêm.
- Bôi nước giặt có enzyme. Nhỏ trực tiếp một ít nước giặt lỏng có enzyme (trên vỏ thường ghi "enzyme" hoặc "sạch vết bẩn hữu cơ") lên vết. Dùng đầu ngón tay hoặc bàn chải đánh răng cũ day nhẹ theo vòng tròn, để yên 15–30 phút. Xà phòng cục giặt đồ cũng dùng được.
- Ngâm nước mát. Ngâm áo trong nước mát hoặc hơi ấm tay, không quá 30 độ, pha thêm chút nước giặt, khoảng 30 phút đến một tiếng. Đồ sẫm màu không nên ngâm quá lâu.
- Giặt như bình thường bằng tay hoặc máy, chế độ nước lạnh.
- Kiểm tra trước khi phơi. Soi vết dưới ánh sáng. Còn vệt xanh thì lặp lại bước 4–6 hoặc chuyển sang bước giấm, oxy ở dưới. Chưa sạch thì đừng phơi nắng gắt, đừng cho vào máy sấy.
Khi vết rêu còn sót: giấm trắng và chất tẩy oxy
Giấm trắng pha loãng
Pha giấm trắng với nước theo tỉ lệ khoảng một phần giấm hai phần nước. Trước khi dùng, chấm thử vào một chỗ khuất như mép trong đường may, gấu áo bên trong, đợi vài phút xem màu có bị loang hay nhạt đi không. Không sao thì thấm dung dịch lên vết, để 10–15 phút, day nhẹ rồi xả lại bằng nước lạnh và giặt lại. Giấm hợp với vết còn ám màu nhẹ, phần cặn đất đã đi gần hết.
Giấm không dùng chung với chất tẩy chứa clo. Trộn hai thứ với nhau sinh ra khí độc, tuyệt đối không làm.
Chất tẩy oxy cho đồ trắng và đồ bền màu
Với áo trắng cotton hoặc đồ có nhãn cho phép tẩy, dùng bột tẩy oxy, loại không chứa clo (trên bao bì thường ghi "oxy" hoặc thành phần sodium percarbonate). Pha đúng liều trên bao bì vào nước ấm vừa tay, ngâm áo theo thời gian hướng dẫn, thường từ 30 phút đến vài tiếng, rồi giặt lại. Đồ màu chỉ nên dùng khi nhãn cho phép và đã thử chỗ khuất.
Không dùng thuốc tẩy clo (nước Javen) cho vết rêu trên đồ màu. Clo có thể làm bạc màu thành một mảng vàng hoặc trắng loang, nhìn còn khó coi hơn vết rêu. Kể cả đồ trắng, clo cũng không hợp với vải pha spandex, polyester vì dễ làm ngả vàng.
Xử lý theo từng loại vải
| Loại vải | Nên làm | Tránh |
|---|---|---|
| Cotton trắng, áo phông, đồng phục | Cạo khô, enzyme, ngâm oxy nếu còn vết | Clo khi áo có sợi co giãn, nước nóng |
| Jean, kaki sẫm màu | Cạo khô, xả lạnh mặt trái, enzyme, giặt lộn trái | Ngâm lâu, chất tẩy, chà bàn chải cứng |
| Đồ thể thao, vải polyester | Xả lạnh, nước giặt lỏng, giặt nhẹ | Nước nóng, sấy nóng |
| Lụa, len, vải mỏng | Chỉ phủi khô, thấm nhẹ nước lạnh, mang ra tiệm | Enzyme mạnh, giấm đậm, chà xát |
| Áo khoác có lớp phủ, chống thấm | Phủi khô, lau bằng khăn ẩm và chút nước giặt nhẹ | Ngâm lâu, chất tẩy, nước xả vải |
Len và lụa là sợi protein. Một số enzyme trong nước giặt phân giải protein có thể làm hại chính sợi vải, nên đừng dùng nước giặt enzyme mạnh cho hai loại này. Nếu đồ đắt tiền hoặc anh chị không chắc chất liệu, phủi khô rồi mang ra tiệm sẽ an toàn hơn tự thử.
Vết rêu đi kèm bùn, đất
Đi rừng, đi trek, leo dốc trơn trượt thường không chỉ dính rêu mà còn bùn và nhựa cây. Thứ tự xử lý luôn là để khô, cạo phần đất trước, rồi mới xử lý màu xanh. Cách làm chi tiết cho vết đất, nhựa cây tiệm đã viết ở bài tẩy vết bùn đất, nhựa cỏ cây trên quần áo, còn cả bộ đồ sau chuyến đi thì xem cách giặt đồ đi trek, đi rừng dính bùn đất và nhựa cây.
Phân biệt vết rêu với vết mốc
Hai loại vết này hay bị nhầm với nhau, nhất là khi áo để lâu trong tủ hoặc phơi chưa khô. Vết rêu thường là một mảng xanh liền, có hình dạng theo chỗ anh chị ngồi hay dựa, xuất hiện ngay sau khi tiếp xúc. Vết mốc thường là các chấm nhỏ màu xám, đen hoặc xanh nhạt, rải rác, có mùi ẩm, hay nổi lên ở cổ áo, nách áo, nếp gấp sau một thời gian cất giữ. Mốc cần cách xử lý khác vì nó là nấm đang sống trong sợi vải. Nếu áo có vết như vậy, xem bài tẩy vết ố, mốc trên quần áo tại Thanh Hoá.
Những điều không nên làm
- Không giặt nước nóng hay luộc áo khi vết rêu chưa ra.
- Không sấy nóng, không là (ủi) lên vết còn sót.
- Không trộn giấm, nước Javen và các chất tẩy với nhau.
- Không chà bằng bàn chải cứng trên vải mỏng, vải sẫm màu, dễ làm xù và bạc màu thành vệt.
- Không để áo dính rêu ẩm trong túi giặt nhiều ngày, vết sẽ thâm lại và dễ lên mùi.
Khi nào nên mang ra tiệm
Vết rêu dính đã lâu, đã qua máy sấy, nằm trên đồ lụa, len, áo khoác có lớp phủ, hay áo trắng đắt tiền mà anh chị không muốn tự thử, thì nên để tiệm xem. Tại Nhà Gọn, nhân viên kiểm tra chất liệu, nhãn giặt và độ cũ của vết, rồi báo cách xử lý cùng giá trước khi nhận. Dịch vụ tẩy vết có giá 30.000–200.000đ tuỳ vết. Vết đã bám sâu nhiều tháng thì có thể chỉ mờ đi chứ không hết hẳn, tiệm sẽ nói rõ khả năng trước để anh chị quyết định.
Nhà Gọn lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để hỏi trước. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 mọi ngày.
Câu hỏi thường gặp
Vết rêu xanh trên quần áo có giặt máy ra được không?
Vết mới, nhẹ trên vải cotton đôi khi ra sau một lần giặt máy nếu đã cạo khô và bôi nước giặt trước. Vết đậm hoặc dính trên vải sẫm màu thường cần cạo, xả nước lạnh mặt trái và xử lý bằng nước giặt có enzyme trước khi cho vào máy.
Có nên dùng nước nóng để tẩy vết rêu không?
Không nên. Nước nóng làm sắc tố xanh và cặn đất bám chặt hơn vào sợi vải. Nên dùng nước lạnh hoặc hơi mát tay, dưới 30 độ, cho tới khi vết đã ra hết.
Giấm trắng có tẩy được vết ố xanh trên áo không?
Giấm trắng pha loãng khoảng một phần giấm hai phần nước giúp làm mờ phần màu còn sót sau khi đã giặt. Luôn thử ở chỗ khuất trước và không bao giờ trộn giấm với thuốc tẩy chứa clo.
Áo trắng dính rêu có dùng nước Javen được không?
Không khuyến khích. Clo dễ làm vải pha sợi co giãn hoặc polyester ngả vàng. Với áo trắng, nên dùng bột tẩy oxy không chứa clo, pha đúng liều trên bao bì, và chỉ khi nhãn áo cho phép tẩy.
Tẩy vết rêu tại Nhà Gọn giá bao nhiêu?
Dịch vụ tẩy vết tại Nhà Gọn có giá 30.000–200.000đ tuỳ vết. Tiệm xem chất liệu và vết rồi báo giá trước khi nhận. Lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 hỏi trước.
Áo dính rêu lâu ngày, ngại tự tẩy?
Mang tới Nhà Gọn để tiệm xem chất liệu, vết bẩn và báo cách xử lý trước khi nhận. Gọi 0943 386 369 để hỏi trước, tiệm ở 134 Lý Nam Đế, mở 7:00–21:00.
Đặt giặt online