Cách vệ sinh dép sục, dép nhựa EVA không biến dạng, hết mùi hôi

Dép sục có lỗ thoáng (nhiều người quen gọi là dép kiểu Crocs) và các loại dép nhựa nhẹ đi mưa gần như nhà nào cũng có vài đôi. Trẻ con đi học, người lớn đi chợ, đi ra đồng, mùa mưa bão ở Thanh Hoá lội nước cũng xỏ đôi này. Nó nhẹ, không sợ ướt, rửa dưới vòi là sạch, nên ít ai nghĩ cần "cách vệ sinh".

Cho đến hôm đôi dép để trên yên xe máy giữa trưa nắng, chiều về đã co lại một cỡ, mũi dép cong lên. Hoặc đôi dép trắng của con ngả màu cháo lòng, bốc mùi chua dù rửa mấy lần. Bài này nói về những thứ dép nhựa EVA sợ và cách rửa, khử mùi, phơi cho đúng.

EVA là gì và vì sao nó sợ nóng

EVA (viết tắt của ethylene-vinyl acetate) là một loại nhựa xốp, bên trong có rất nhiều bọt khí li ti. Nhờ đó dép nhẹ, êm, nổi trên nước. Nhiều hãng gọi chất liệu của họ bằng tên riêng, nhưng về cơ bản đều là nhựa xốp đúc nguyên khối.

Điểm yếu của nhựa xốp là gặp nhiệt thì mềm ra và co lại. Bọt khí bên trong giãn nở rồi xẹp, dép mất form và không trở lại cỡ cũ. Không cần đến lửa, chỉ cần:

• Phơi dép dưới nắng gắt buổi trưa vài tiếng.
• Để dép trong cốp xe máy, trên yên xe, trên taplo ô tô giữa mùa hè.
• Ngâm hoặc dội nước sôi, nước nóng để "diệt khuẩn".
• Sấy dép bằng máy sấy tóc, đặt cạnh bếp, cạnh máy sưởi.
• Cho dép vào máy sấy quần áo.

Một đôi đã co thì gần như không cứu được. Nên nhớ quy tắc gọn: dép nhựa chỉ gặp nước mát và bóng râm.

Rửa hằng tuần: năm phút ở bồn rửa

1. Tháo phụ kiện gắn dép. Các nút trang trí gắn vào lỗ dép (hay gọi là charm, sticker nút) nên rút ra trước, rửa riêng, kẻo bẩn đọng quanh chân nút. Rút từ mặt trong ra, đừng cạy từ ngoài vào làm rách lỗ.
2. Xả nước mát cho trôi đất cát.
3. Pha nước xà phòng: một chậu nước mát với vài giọt nước rửa chén hoặc xà phòng giặt dạng lỏng.
4. Chà bằng bàn chải lông mềm, bàn chải đánh răng cũ là vừa. Chà mặt lót chân trước, chỗ này bẩn và mùi nhất. Rồi chà quanh viền đế, các rãnh chống trượt dưới đế, từng lỗ thoáng.
5. Xả lại thật sạch, xoay ngược dép cho nước chảy hết ra khỏi lỗ.

Không dùng bàn chải sắt, miếng cước rửa nồi, vì sẽ làm mặt nhựa trầy xước. Mặt nhựa xước thì bẩn bám vào vết xước, lần sau càng khó rửa.

Dép sáng màu bị ngả vàng, xỉn: làm sáng lại

Dép trắng, kem, hồng nhạt sau vài tháng thường xám đi, nhất là phần lót chân. Thử theo thứ tự từ nhẹ đến mạnh:

• Baking soda (muối nở): trộn với vài giọt nước thành hỗn hợp sệt, chà lên chỗ xỉn bằng bàn chải mềm, để 10 phút rồi xả.
• Miếng mút lau đa năng (loại mút trắng bán ở cửa hàng tạp hoá, chỉ cần nhúng nước): lau nhẹ, rất hiệu quả với vết đen do cọ xát. Chỉ lau nhẹ tay vì mút này có tính mài, chà mạnh làm mờ mặt nhựa bóng.
• Nước giặt có chất tẩy dành cho đồ trắng, pha loãng: ngâm dép trong nước mát 15–20 phút rồi rửa lại. Thử trước ở một góc nhỏ.

Tránh dùng thuốc tẩy đậm đặc dạng javel cho dép màu, vì sẽ loang màu thành vệt. Với dép trắng, nếu dùng thì pha thật loãng, ngâm ngắn, đeo găng và xả nhiều nước. Các dung môi mạnh như xăng, acetone, nước rửa móng tay thì tuyệt đối không, chúng làm chảy mặt nhựa.

Khử mùi hôi cho dép sục

Dép EVA tự nó không hôi. Mùi đến từ mồ hôi chân và vi khuẩn sống trong các rãnh, gờ của mặt lót. Rửa kỹ mặt lót là đã giảm phần lớn mùi. Nếu vẫn còn:

1. Sau khi rửa, rắc một lớp mỏng baking soda lên mặt lót dép còn hơi ẩm, để qua đêm, sáng ra xả sạch.
2. Hoặc ngâm dép 15 phút trong nước mát pha giấm trắng, tỷ lệ khoảng một phần giấm bốn phần nước, rồi rửa lại bằng nước xà phòng và xả sạch.
3. Để dép khô hoàn toàn trước khi đi lại. Mang dép còn ẩm là nuôi mùi.

Với người hay đổ mồ hôi chân, thói quen rửa chân và lau khô trước khi xỏ dép có tác dụng hơn mọi mẹo khử mùi. Cách khử mùi cho giày nói chung có ở bài cách khử mùi hôi giày đơn giản.

Phơi dép đúng cách

• Lau bớt nước bằng khăn, úp ngược dép hoặc dựng nghiêng cho nước chảy hết khỏi lỗ.
• Phơi trong bóng râm, nơi thoáng gió. Hiên nhà, ban công có mái là đủ. Dép nhựa không thấm nước nên chỉ một hai tiếng là khô mặt.
• Không phơi trên mái tôn, sân bê tông giữa trưa. Mặt tôn và bê tông buổi trưa nóng hơn nhiều so với cảm giác của mình.
• Phần lót tháo rời (nếu là loại có lót lông, lót vải) thì phơi riêng đến khô hẳn mới lắp lại.

Dép đi mưa, lội nước ngập

Những trận mưa lớn đầu mùa mưa bão hay mấy hôm nước đường dâng sau mưa to, dép nhựa là thứ ra đường cùng mình. Nước ngập đường thường lẫn bùn và nước cống, nên về nhà rửa luôn bằng nước xà phòng, đừng chỉ xả qua. Chà kỹ phần đế và kẽ quai, ngâm nước giấm như ở phần khử mùi nếu dép đã lội chỗ bẩn. Rửa xong rửa cả chân và tay cho sạch.

Dép đã bị co, bị cong: còn làm gì được?

Nói thật là khả năng cứu thấp. Trên mạng có mẹo hơ nóng rồi xỏ chân vào cho giãn, nhưng nhiệt không đều dễ làm dép méo thêm hoặc bỏng tay, nên không khuyên làm. Nếu dép chỉ cong nhẹ ở mũi, có thể nhét giấy báo cho đầy lòng dép, đặt chỗ mát vài ngày, đôi khi đỡ hơn một chút. Co hẳn một cỡ thì đổi cho người chân nhỏ hơn trong nhà là cách thực tế nhất.

Phòng ngừa thì đơn giản: không để dép trong cốp xe máy, trên yên xe, trong ô tô đóng kín cửa giữa ngày hè.

Dép nhựa xốp có giặt máy được không?

Không nên. Máy giặt quay, đập dép vào lồng, dễ làm trầy dép và hỏng lồng. Nước nóng trong một số chế độ giặt còn làm dép co. Rửa tay bằng bàn chải nhanh hơn và an toàn hơn.

Các loại dép có quai vải, quai da, đế cao su thì cách làm khác, xem bài vệ sinh dép sandal, dép quai hậu. Dép bông đi trong nhà thì có bài riêng: cách giặt dép bông, dép đi trong nhà.

Lịch vệ sinh gợi ý

• Sau mỗi lần lội nước, đi mưa: rửa nước xà phòng ngay.
• Mỗi tuần: chà mặt lót và đế, xả sạch.
• Mỗi tháng hoặc khi có mùi: khử mùi bằng baking soda hoặc nước giấm, làm sáng lại dép màu nhạt.

Khi nào nên gửi tiệm

Dép nhựa xốp thường rửa ở nhà là ổn, gửi tiệm chủ yếu khi dép có phần lót lông, lót vải liền không tháo được, dép dính vết sơn, keo, vết đen cứng đầu, hoặc khi bạn gửi luôn cùng giày của cả nhà cho tiện.

Nhà Gọn Laundry vệ sinh giày theo đôi với giá niêm yết: giày tối màu 90.000đ, sáng màu 110.000đ, da trơn 150.000đ, da lộn và giày cao cấp 150.000–300.000đ. Với dép nhựa, dép sục thì tiệm chưa có giá riêng trên bảng, bạn gọi trước để hỏi tiệm có nhận và báo giá cho đôi của mình.

Tiệm lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để báo phí. Tiệm ở Lô F23 Khu 1, KĐT Bình Minh, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00 mọi ngày.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao dép sục, dép nhựa EVA bị co lại?

Nhựa xốp EVA có nhiều bọt khí bên trong, gặp nhiệt sẽ mềm ra và co lại. Phơi nắng gắt, để trên yên xe máy, trong ô tô, ngâm nước nóng hay dùng máy sấy đều có thể làm dép co.

Có nên giặt dép sục bằng máy giặt không?

Không nên. Dép dễ trầy, có thể làm hỏng lồng máy và nước nóng có thể làm dép co. Rửa tay bằng nước mát, xà phòng và bàn chải mềm là đủ.

Dép sục bị hôi khử mùi thế nào?

Chà kỹ mặt lót bằng nước xà phòng, sau đó rắc baking soda qua đêm hoặc ngâm 15 phút trong nước mát pha giấm trắng, rồi rửa lại và để khô hẳn trước khi đi.

Dép nhựa trắng bị ngả vàng làm sao cho sáng lại?

Chà bằng hỗn hợp baking soda và chút nước, hoặc lau nhẹ bằng miếng mút lau đa năng. Có thể ngâm nước giặt có chất tẩy cho đồ trắng pha loãng 15–20 phút. Không dùng xăng, acetone.

Nhà Gọn có nhận vệ sinh dép nhựa, dép sục không?

Bảng giá hiện có vệ sinh giày theo đôi từ 90.000đ. Dép nhựa, dép sục chưa có giá riêng, bạn gọi 0943 386 369 để hỏi tiệm có nhận và báo giá trước.