Cách vệ sinh rèm che nắng ô tô và tấm chắn nắng kính lái

Trưa tháng sáu, bạn ra bãi xe lấy xe về, mở cửa ra là hơi nóng hầm hập xộc lên. Kéo tấm rèm bên cửa sau xuống cho con ngồi đỡ chói, ngón tay miết qua mặt vải để lại một vệt sáng rõ mồn một trên nền bụi xám.

Rèm che nắng là món trong xe ít được nhớ tới nhất. Nó nằm im ở cửa sổ hàng tháng trời, hứng bụi mịn theo gió lùa vào, hứng hơi ẩm của gió điều hoà, hứng cả tay người lớn tay trẻ con kéo lên kéo xuống mỗi ngày.

Phản xạ của nhiều người là tháo hết ra ném vào máy giặt cho nhanh. Đó cũng chính là cách làm hỏng rèm nhanh nhất. Bài này nói rõ ba kiểu rèm thường gặp, vì sao chúng không hợp với máy giặt, và cách làm sạch từng loại bằng tay.

Ba kiểu rèm che nắng thường gặp trên xe

Trước khi động tay, nhìn kỹ xem trong xe bạn đang là loại nào — vì mỗi loại có một điểm yếu riêng.

• Rèm nan kéo gắn khung cửa. Có hộp cuốn nhỏ dọc mép cửa, bên trong là trục lò xo; tấm lưới kéo lên móc vào ngàm phía trên. Điểm yếu là lò xo cuốn và các nan mảnh chạy ngang giữ phom.
• Rèm nam châm dán kính. Tấm lưới hoặc vải mềm, viền mép khâu các viên nam châm, áp lên khung kim loại quanh kính là dính. Điểm yếu là đường chỉ khâu bọc nam châm — bung một chỗ là rơi mất viên nam châm, rèm hết bám.
• Tấm chắn nắng gập kính lái. Tấm bản to phủ kính trước, gập xoắn thành vòng nhét túi được là nhờ một vòng thép mảnh chạy quanh mép vải. Vòng thép bị bẻ méo một lần là tấm chắn không còn phẳng.

Còn hai loại ít gặp hơn là rèm nhựa dán bằng đế hút chân không và tấm lưới co giãn chụp ngoài cửa; cách làm cũng tương tự — lau tay, không quăng máy.

Vì sao tuyệt đối không cho vào máy giặt

Câu hỏi này tiệm nhận rất nhiều, nên xin trả lời thẳng bằng cơ chế.

1. Lồng giặt quay là lực xoắn. Nan nhựa mảnh trong túi vải chịu lực uốn theo chiều dọc thì được, nhưng bị vặn chéo trong lồng thì gãy. Nan gãy nằm lại trong túi vải, tấm rèm sau đó cứ gợn sóng và không kéo thẳng được nữa.
2. Khung nhôm và vòng thép bị bẻ. Tấm chắn nắng kính lái vào máy giặt gần như chắc chắn ra méo. Nắn tay lại được một phần, nhưng chỗ đã gấp gãy thì để lại nếp vĩnh viễn.
3. Nam châm bung khỏi mép vải. Viên nam châm rơi tự do trong lồng giặt vừa làm xước lồng vừa có thể kẹt vào ống xả.
4. Lò xo cuốn ngậm nước. Trục cuốn của rèm nan kéo nằm trong hộp kín, nước vào nhanh mà thoát ra rất chậm, để lâu thì gỉ và mất lực cuốn.
5. Lớp phủ chống nắng bong. Lớp tráng bạc phản nhiệt ở mặt ngoài chịu ma sát kém, giặt máy vài lần là rạn và bong từng mảng.

Nói gọn: phần vải chịu được nước, nhưng mọi thứ nằm trong phần vải thì không.

Hút bụi trước, đừng lau ẩm ngay

Đây là bước hay bị bỏ, mà bỏ là hỏng cả buổi làm: bụi mịn gặp khăn ẩm sẽ tan thành vệt bùn loãng ăn vào sợi vải, lau càng nhiều càng loang.

• Tháo rèm ra khỏi xe nếu tháo được, trải lên bàn sạch. Rèm gắn cố định vào khung cửa thì làm tại chỗ, mở hết cửa cho thoáng.
• Giũ nhẹ ngoài trời cho bụi rời bay bớt. Đừng đập mạnh vì nan sẽ xô lệch.
• Hút bụi bằng đầu hút hẹp hoặc đầu bàn chải mềm, đi chậm theo chiều dọc sợi, làm cả hai mặt. Chú ý mép viền, các nếp gấp và khe giữa nan với túi vải — bụi tụ ở đó nhiều nhất.
• Bàn chải lông mềm quét dọc mặt lưới với loại rèm lưới, vì máy hút không kéo hết bụi bám ở thành lỗ.
• Lăn cây lăn bụi một lượt cuối để nhặt tóc và lông thú nuôi.

Riêng thảm sàn và lót ghế thì làm theo hướng khác hẳn vì chịu nước tốt hơn nhiều, xem chi tiết ở bài vệ sinh thảm ô tô, lót ghế xe.

Lau ẩm hai mặt — làm theo từng loại

Nguyên tắc chung: khăn vắt thật kiệt, ẩm vừa đủ để nhấc bụi lên chứ không được ướt tới mức nước ngấm qua lớp vải.

• Rèm nan kéo: kéo tấm rèm ra hết cỡ, giữ nguyên độ căng, lau dọc theo chiều nan bằng khăn microfiber ẩm. Lau xong một mặt thì lật lau mặt kia. Không lau vào hộp cuốn và không để nước chảy xuống trục.
• Rèm nam châm: trải phẳng, lau từ giữa ra mép. Đến phần viền có nam châm thì lau nhẹ tay và thấm khô ngay, vì nam châm ngậm ẩm lâu sẽ hoen và làm ố vải quanh nó.
• Tấm chắn nắng gập: mở bung ra để phẳng trên mặt bàn, lau mặt vải trước rồi mới sang mặt tráng bạc. Mặt bạc chỉ lau bằng khăn ẩm với nước, thao tác một chiều, không chà tới lui.
• Vết cứng đầu như dấu tay dầu mỡ hay nước ngọt khô: đắp khăn ẩm ủ vài phút cho mềm rồi mới lau, đừng cạy bằng móng tay.
• Lau lại một lượt bằng khăn thấm nước lã cho hết xà phòng, rồi thấm khô bằng khăn sạch.

Riêng khung nhựa và ray trượt: lau khăn ẩm rồi lau khô ngay, không tra dầu mỡ — dầu hút bụi, vài tuần sau ray còn rít hơn lúc đầu.

Xử lý mùi ám điều hoà

Mùi trên rèm là mùi của bụi ẩm, không phải mùi bẩn nhìn thấy được, nên thứ tự đúng là sạch trước, thơm sau.

1. Làm sạch bụi triệt để theo hai bước ở trên. Rèm còn bụi thì xịt thơm mấy cũng chỉ đè mùi được vài hôm.
2. Hong thật khô, khô hẳn chứ không phải sờ thấy mát tay. Ẩm còn lại chính là thứ nuôi mùi.
3. Trải rèm ở nơi thoáng gió thêm một buổi trước khi lắp lại vào xe.
4. Mùi vẫn còn khi rèm đã sạch và khô thì nguồn mùi nằm ở lọc gió điều hoà hoặc dàn lạnh, không phải ở tấm rèm — giặt lại lần nữa cũng vô ích, nên mang xe đi kiểm tra.

Mùa nồm tháng hai tháng ba ở Thanh Hoá là quãng khó nhất: ẩm cao, xe đóng kín cả ngày, rèm không bao giờ khô hẳn. Mấy tuần đó nên mở cửa xe cho thoáng chừng mươi phút mỗi sáng.

Phơi trải phẳng và gập cất đúng chiều

Bước cuối quyết định tấm rèm dùng thêm được mấy mùa hè nữa.

• Phơi trải phẳng trong bóng râm, đặt nằm trên giá phơi hoặc mặt phẳng sạch. Vắt lên dây phơi là tấm rèm hằn một nếp gấp đôi ở đúng chỗ đó.
• Tránh nắng gắt. Nghe ngược đời với món sinh ra để chắn nắng, nhưng phơi nắng trực tiếp làm bạc vải và giòn lớp tráng bạc.
• Không sấy nóng, không chĩa máy sấy tóc vào tấm rèm — nhựa nan cong và keo dán viền chảy.
• Lật mặt giữa chừng cho khô đều.
• Gập đúng chiều khi cất: rèm nan theo nếp cũ, tấm chắn kính lái xoắn theo chiều vòng thép. Phải dùng sức mới gập được nghĩa là đang gập ngược, dừng lại thử chiều kia.
• Cất trong túi vải thoáng, không nhét túi nylon kín khi rèm còn ẩm.

Nhịp hợp lý: hút bụi mỗi tháng, làm kỹ mỗi ba tới bốn tháng, và làm ngay sau chuyến đi biển Sầm Sơn vì cát muối để lâu sẽ mài sợi vải. Áo trùm xe nên làm cùng dịp, xem bài vệ sinh áo trùm xe máy, ô tô.

Khi nào nên gửi tiệm

Việc lau bụi định kỳ thì bạn tự làm ở nhà là hợp lý. Nên mang ra tiệm giặt là Thanh Hoá khi:

• Rèm ám mùi ẩm mốc mà lau khô ở nhà mấy lần vẫn không hết.
• Có vết ố lâu ngày — nước ngọt, cà phê, dầu mỡ — đã bám sâu vào sợi.
• Nhà không có chỗ trải phẳng để phơi, mùa nồm hong ba ngày vẫn ẩm.
• Muốn làm cả bộ đồ vải trong xe một lượt — rèm, thảm sàn, vỏ ghế trẻ em, áo trùm. Riêng vỏ ghế trẻ em có bài riêng ở làm sạch ghế ngồi ô tô cho trẻ em.

Về giá: rèm che nắng ô tô và tấm chắn nắng kính lái chưa có mức cố định trong bảng giá niêm yết vì mỗi xe một cỡ, mỗi loại một cấu tạo. Bạn gửi ảnh món đồ và ảnh nhãn giặt qua Zalo 0943 386 369 để tiệm báo giá theo món trước khi làm, xem giá rồi mới chốt. Để tham chiếu, mục rèm trong bảng niêm yết đang là rèm thường 40.000đ/kg, rèm tháo lắp 50.000đ/kg; tẩy vết 30.000–200.000đ tuỳ vết; thảm mềm 40.000–45.000đ/kg, thảm cứng 149.000đ/m². Lấy trong 2 giờ hoặc gửi dịp lễ Tết thì phụ thu 20%.

Tiệm làm rèm xe bằng tay theo cấu tạo từng loại, không quăng vào máy giặt. Trước khi nhận, thợ xem kỹ nan, khung và mép nam châm; chỗ nào đã gãy sẵn thì nói trước. Tiệm giặt riêng từng đơn, đếm món khi nhận và khi trả. Địa chỉ 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày; có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường. Vết ố lâu năm khó về như cũ thì tiệm nói trước để bạn cân nhắc.