Có nên giặt chung đồ người lớn với đồ trẻ em không?

Nhà có con nhỏ thì cái máy giặt gần như không nghỉ. Sáng một mẻ đồ bé nôn trớ, chiều một mẻ đồ đi làm của bố mẹ, tối lại thêm mớ khăn xô với yếm. Đứng trước lồng máy còn trống nửa, ai cũng từng nghĩ một câu rất thật: gộp luôn cho xong, đỡ tốn nước tốn điện, đỡ mất thêm một tiếng chờ.

Câu trả lời không phải "được" hay "không được" dứt khoát, mà tuỳ vào tuổi của bé, loại đồ trong mẻ và loại nước giặt cả nhà đang dùng. Bài này nói rõ từng trường hợp, kèm những món mà dù con đã lớn vẫn nên tách ra.

Đồ trẻ sơ sinh: nên tách, và lý do không nằm ở chữ "bẩn"

Nhiều người nghĩ tách đồ bé là vì sợ đồ người lớn bẩn. Thực ra lý do chính là hoá chất còn sót lại trong sợi vải sau khi giặt. Da trẻ sơ sinh mỏng hơn da người lớn, lớp bảo vệ bề mặt chưa hoàn thiện, nên bé nhạy cảm hơn với hương liệu, chất tạo mềm và phần bột giặt chưa xả hết.

Mẻ giặt của người lớn thường có ba thứ mà đồ sơ sinh không cần: nước xả vải nhiều hương, bột giặt có chất tẩy mạnh để đánh cổ áo và vết mồ hôi, và bụi bẩn từ ngoài đường bám trên quần áo đi làm. Khi gộp chung, bé mặc lại nguyên cả ba thứ đó lên người, suốt cả ngày lẫn đêm.

Điều đáng nói là bước xả mới là bước quan trọng, chứ không phải bước giặt. Đồ sơ sinh nên được xả thêm ít nhất một lần so với chế độ mặc định của máy. Khi giặt riêng, bạn chủ động bật được chế độ xả thêm mà không phải chờ cả mẻ đồ người lớn. Khi gộp chung, gần như chẳng ai chạy thêm chu trình xả cho một mẻ đồ đi làm.

Nếu da bé nổi mẩn đỏ, khô ráp hay có biểu hiện kích ứng, đừng chỉ đổi nước giặt rồi chờ xem sao — nên đưa bé đi khám để bác sĩ nhi xác định nguyên nhân. Quần áo chỉ là một trong nhiều thứ tiếp xúc với da bé mỗi ngày. Chi tiết cách xử lý đồ cho bé nhỏ, bạn xem thêm bài giặt đồ sơ sinh ở Thanh Hoá.

Trẻ lớn hơn: gộp được, nhưng kèm điều kiện

Qua giai đoạn sơ sinh, phần lớn gia đình bắt đầu gộp mẻ và không gặp vấn đề gì. Mốc thường thấy là sau khi bé được một tuổi, ăn dặm ổn định và da không còn phản ứng với loại nước giặt đang dùng. Nhưng tuổi chỉ là một phần. Ba điều kiện dưới đây mới quyết định gộp có ổn hay không:

• Cả nhà dùng chung một loại nước giặt dịu nhẹ. Đây là cách gọn nhất: thay vì mua hai loại rồi phải chia mẻ, chuyển cả nhà sang loại ít hương liệu, không chất tẩy quang học. Người lớn dùng loại đó vẫn sạch, chỉ là cổ áo bẩn nặng cần xử lý riêng trước.
• Đồ trong mẻ không dính bẩn nặng. Áo phông, quần dài, đồ ngủ, khăn mặt thì gộp thoải mái. Đồ dính đất, dầu mỡ, hoá chất thì không.
• Máy giặt được vệ sinh định kỳ. Lồng máy lâu không vệ sinh có lớp cặn bột giặt và nấm mốc bám ở khe, mẻ nào cũng nhận một phần trong đó. Nhà có con nhỏ nên vệ sinh lồng máy đều đặn hàng tháng.

Có một trường hợp nên giữ thói quen tách lâu hơn: nhà có người làm nghề tiếp xúc dầu mỡ, sơn, hoá chất, bụi công trường hoặc làm trong môi trường bệnh viện. Quần áo công việc nên đi riêng một mẻ, không liên quan tuổi của bé.

Những món luôn phải tách, không tính tuổi

Đây là phần nhiều nhà bỏ qua nhất. Dù con đã lớn và cả nhà đã gộp mẻ bình thường, bốn nhóm sau vẫn nên đi riêng:

• Đồ dính chất thải — tã vải, quần dính phân hoặc nước tiểu, đồ bé nôn trớ. Giũ và xả sơ dưới vòi trước, rồi giặt riêng. Cho thẳng vào mẻ chung là phát tán vi khuẩn sang toàn bộ đồ trong lồng, kể cả khăn mặt.
• Đồ của người đang ốm — sốt, cảm cúm, đau mắt đỏ, bệnh ngoài da. Tách mẻ trong suốt thời gian còn triệu chứng, giặt ở nước ấm hơn nếu nhãn vải cho phép.
• Đồ dính dầu mỡ — quần áo bếp, đồ dính nhớt xe. Dầu mỡ trong lồng máy sẽ bám sang các món khác thành vệt bóng mờ, rất khó cứu. Xử lý vết trước rồi mới giặt, cách làm có trong bài tẩy vết dầu mỡ trên quần áo.
• Đồ mới mua chưa giặt lần đầu — cả đồ người lớn lẫn đồ bé. Vải mới còn phẩm nhuộm thừa và hồ vải, mẻ đầu rất dễ phai sang đồ khác. Giặt riêng lần đầu, màu đậm giặt riêng thêm lần hai.

Nước nóng hay nước lạnh, và bao nhiêu nước giặt là đủ

Với đồ trẻ em, nước ấm khoảng 30–40°C là mức dùng được cho hầu hết đồ cotton thường ngày. Nước ấm giúp bột giặt tan và tan đều, giặt sạch hơn nước lạnh mà không làm co vải. Riêng đồ dính chất thải hoặc đồ của người ốm, nếu nhãn vải cho phép thì giặt ở nhiệt cao hơn. Đồ len, đồ có chun, đồ in hình thì ngược lại, nước càng mát càng giữ được lâu.

Về lượng nước giặt, sai lầm phổ biến là đổ nhiều hơn mức cần vì nghĩ nhiều thì sạch hơn. Thực tế lượng dư không xả hết được, đọng lại trong sợi vải và chính phần đọng đó mới hay gây kích ứng. Với đồ bé, nên dùng khoảng hai phần ba liều ghi trên bao bì và bù lại bằng một chu trình xả thêm. Đừng nhồi đầy lồng máy — vải cần khoảng trống để nước luân chuyển thì mới xả sạch được.

Nước xả vải cho đồ sơ sinh thì nên bỏ hẳn, hoặc chọn loại dành riêng cho trẻ, dùng lượng ít. Khăn xô và khăn tắm càng không nên dùng nước xả, vì lớp làm mềm bám vào sợi sẽ làm khăn giảm khả năng thấm nước. Nhà có người da nhạy cảm nói chung có thể tham khảo thêm bài giặt quần áo cho người da nhạy cảm.

Chia mẻ thế nào cho nhà bận rộn

Tách mẻ nghe thì mệt, nhưng chỉ mệt khi bạn quyết định lúc đứng trước máy giặt. Làm ngược lại thì nhẹ hơn nhiều: chia từ lúc bỏ đồ vào giỏ.

• Đặt hai giỏ thay vì một. Một giỏ đồ bé và khăn, một giỏ đồ người lớn. Cả nhà bỏ đúng giỏ thì đến lúc giặt không phải phân loại lại.
• Thêm một túi nhỏ treo cạnh giỏ cho nhóm đồ phải tách: đồ dính bẩn nặng, đồ người ốm, đồ mới mua. Túi đầy đến đâu giặt đến đó.
• Gom đồ bé giặt hai ngày một lần thay vì mẻ nhỏ mỗi ngày. Mẻ đủ đầy thì máy chạy hiệu quả hơn, mà bạn cũng bớt được một lần phơi.
• Giặt đồ bé vào buổi tối, đồ người lớn buổi sáng, hoặc ngược lại — chia theo khung giờ cố định để khỏi phải nghĩ mỗi lần.
• Đừng để đồ ẩm qua đêm trong lồng máy. Đồ của bé để ẩm lâu rất nhanh có mùi, và mùi đó thì giặt lại mới hết.

Gửi tiệm thì đồ được xử lý ra sao

Với nhà bận, gửi tiệm là cách bỏ hẳn bài toán chia mẻ. Nhưng có một câu nên hỏi trước khi gửi ở bất kỳ đâu: tiệm có giặt riêng từng đơn không, hay gom nhiều nhà vào một mẻ cho đầy máy? Đây là điểm khác nhau lớn nhất giữa các tiệm, và nó quyết định đồ của bé có đi chung lồng với đồ nhà người lạ hay không. Ý nghĩa của cách làm này được nói kỹ trong bài giặt riêng từng đơn là gì.

Tại Nhà Gọn Laundry, mỗi đơn chạy riêng một mẻ máy, đồ được đếm món khi nhận và đếm lại khi trả, có biên nhận để đối chiếu. Nếu bạn muốn đồ của bé tách hẳn khỏi đồ người lớn trong cùng nhà, chỉ cần báo lúc gửi là nhân viên tách thành hai đơn.

Giá giặt sấy quần áo tính theo cân: dưới 8kg là 28.000đ/kg, từ 8kg trở lên là 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Chăn ga giặt sấy tính riêng, chăn và ga 35.000đ/kg. Nếu có vết bẩn cần xử lý riêng, phí tẩy vết từ 30.000đ đến 200.000đ tuỳ vết và tuỳ loại vải. Cần lấy gấp trong hai giờ thì phụ thu thêm 20%. Nhà Gọn có lấy và giao tận nơi; phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để được báo trước.