Nhà nào cũng có một cuộc tranh luận nhỏ quanh chiếc máy giặt. Người lớn dặn lộn trái hết đồ trước khi cho vào máy. Người khác bảo phiền, giặt thì cứ giặt, lúc phơi mới cần lộn. Có người không bao giờ lộn cái gì, đồ vẫn mặc được mấy năm.
Cả ba đều đúng một phần. Lộn trái có tác dụng thật, nhưng tác dụng đó chỉ đáng công với một số món. Bài này nói thẳng: lộn trái để làm gì, món nào bắt buộc nên lộn, món nào không cần, và cách làm nhanh cho cả mẻ đồ gia đình để không ai phải ngồi lộn từng cái mỗi tối.
Lộn trái khi giặt: bảo vệ mặt phải khỏi ma sát
Trong lồng máy giặt, quần áo liên tục cọ vào nhau, vào thành lồng, vào khoá kéo và cúc của món khác. Ma sát này là nguyên nhân chính khiến vải bị xù lông, bạc màu theo vệt (hay thấy ở đầu gối quần jeans, đường may áo thun đen) và làm hình in bị nứt, bong mép.
Khi lộn trái, mặt chịu ma sát là mặt trong, mặt mà không ai nhìn thấy. Mặt phải vẫn được nước và nước giặt đi qua, vẫn sạch, nhưng ít bị chà xát hơn. Với áo in, lộn trái còn giúp hình in không dính vào các món khác khi còn ấm sau khi sấy. Cũng vì vậy mà với đồ có đính kim sa, hạt cườm, lộn trái đỡ cho các chi tiết đó móc vào sợi của món bên cạnh.
Có một lợi ích nữa ít người để ý: mặt trong mới là mặt bẩn. Mồ hôi, bã nhờn, tế bào da chết bám ở mặt tiếp xúc với da. Lộn trái đưa phần đó ra ngoài, tiếp xúc trực tiếp với nước và nước giặt, nên với áo thun, đồ tập, tất, lộn trái còn giúp sạch hơn.
Lộn trái khi phơi: tránh nắng trực tiếp lên mặt phải
Nắng Thanh Hoá mùa hè rất gắt. Tia cực tím phá vỡ dần các phân tử thuốc nhuộm, nên mặt nào hứng nắng lâu thì mặt đó phai trước. Áo đen phơi mặt phải vài tháng, phần vai và lưng sẽ ngả nâu đỏ rõ rệt so với phần nách.
Lộn trái khi phơi để mặt trong chịu nắng, mặt phải giữ màu lâu hơn. Cách này đặc biệt đáng làm với đồ đen, đồ màu đậm, đồ in hình và quần jeans. Với đồ trắng thì không cần, nắng còn giúp đồ trắng trông sáng hơn. Nguyên tắc chọn chỗ phơi và giờ phơi cho từng loại vải có ở bài phơi đồ tránh bạc màu, giòn vải do nắng gắt.
Vậy giặt hay phơi mới cần lộn? Câu trả lời thực tế: lộn một lần trước khi giặt rồi giữ nguyên như vậy mà phơi, khô rồi mới lộn lại khi gấp. Không ai cần lộn hai lần.
Nhóm nên lộn trái
- Quần jeans và đồ denim. Thuốc nhuộm chàm trên jeans chủ yếu nằm ở lớp ngoài sợi, ma sát là bạc. Lộn trái, kéo khoá, cài cúc quần rồi mới giặt. Chi tiết có ở bài cách giặt quần jeans không bạc màu, không giãn.
- Đồ đen, đồ màu đậm. Chỉ cần vài vệt bạc là nhìn thấy ngay, nên lộn trái cả khi giặt lẫn khi phơi.
- Áo in hình, in chữ, in nhũ. Hình in dạng nhựa rất sợ ma sát và nhiệt. Lộn trái, giặt nước mát, không sấy nóng. Xem thêm cách giặt áo thun in hình không bong tróc.
- Áo có kim sa, đính đá, thêu nổi. Lộn trái và cho vào túi lưới giặt, đồ đính nhiều thì nên giặt tay.
- Áo nỉ, hoodie, đồ len mỏng. Mặt ngoài là mặt dễ xù lông nhất. Lộn trái giảm xù đáng kể. Nếu áo đã bị xù thì xem bài cách xử lý quần áo bị xù lông.
- Đồ tập, áo thun mặc hằng ngày. Lộn trái chủ yếu để mặt thấm mồ hôi được giặt kỹ hơn.
Nhóm không cần lộn, hoặc lộn vì lý do khác
- Khăn tắm, khăn mặt. Hai mặt như nhau, không có mặt phải để bảo vệ. Cứ giặt bình thường.
- Ga, vỏ gối, vỏ chăn. Vỏ chăn nên lộn trái và kéo khoá lại để bụi, xơ trong góc được giặt ra và không có món nhỏ nào chui vào trong. Ga và vỏ gối thì không cần.
- Sơ mi trắng, đồ trắng. Không lo phai màu. Với sơ mi, việc quan trọng hơn là mở hết cúc để khuyết áo không bị kéo giãn.
- Tất, quần lót. Bẩn chủ yếu ở mặt trong, nên lộn trái giúp sạch hơn. Đây là lý do vệ sinh, không phải để giữ màu. Khi phơi, để mặt trong khô hẳn trước khi cất.
- Áo ngực có mút. Không nên lộn trái, dễ làm móp cúp. Cài móc lại, cho vào túi lưới riêng, giặt nhẹ hoặc giặt tay. Xem thêm cách giặt đồ lót đúng cách, bền lâu.
💡 Lộn trái không thay được việc phân loại. Áo đen lộn trái mà giặt chung với khăn tắm mới vẫn bị bám xơ trắng. Quần jeans lộn trái mà giặt chung với áo trắng vẫn có thể ra màu. Lộn trái chỉ giảm ma sát và nắng, việc chia mẻ theo màu và theo chất liệu vẫn là bước đầu tiên. Cách chia có ở bài phân loại quần áo trước khi giặt chuẩn tiệm.
Cách làm nhanh cho cả mẻ đồ gia đình
Lý do nhiều nhà bỏ việc lộn trái không phải vì không biết, mà vì tối nào cũng phải ngồi lộn cả chục món. Có vài cách để việc này gần như tự động:
- Lộn ngay lúc cởi ra. Cởi áo thun qua đầu thì nó vốn đã bị lộn trái. Chỉ cần thống nhất trong nhà là đừng lộn lại, cứ thế bỏ vào giỏ. Quần jeans cũng vậy.
- Hai giỏ đồ bẩn. Một giỏ cho đồ đậm màu và đồ in (đã lộn sẵn), một giỏ cho đồ sáng màu. Đến giờ giặt chỉ việc đổ giỏ vào máy.
- Kéo khoá, gài móc, mở cúc trước khi bỏ giỏ. Khoá kéo để mở là thứ cào xước đồ khác nhiều nhất trong lồng giặt.
- Phơi nguyên như lúc lấy ra. Không lộn lại khi phơi. Khô rồi, lúc gấp mới lộn về mặt phải.
- Trẻ con thì đừng ép. Đồ trẻ em thay nhiều, giặt nhiều. Chỉ cần lộn những món đậm màu và áo in hình nhân vật mà bé thích.
Ở tiệm, đồ in và đồ đính được xử lý thế nào
Tại Nhà Gọn, đồ được giặt riêng từng đơn, không trộn với đơn nhà khác, và được đếm món khi nhận và khi trả. Trong đơn của bạn, món nào in hình, đính đá, màu đậm dễ ra màu thì nên dặn trước lúc gửi, hoặc ghi chú khi đặt qua Zalo, để thợ tách riêng, lộn trái, cho vào túi giặt và chọn mức nhiệt sấy phù hợp. Món nào đính nhiều hoặc chất liệu nhạy cảm, thợ sẽ báo trước phương án thay vì cho chung vào máy.
Giặt sấy quần áo thường tính 28.000đ/kg với đơn dưới 8kg và 22.000đ/kg với đơn từ 8kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Quần Âu, kaki, jeans cần giặt khô tính 55.000đ/chiếc, áo khoác giặt khô từ 40.000đ đến 120.000đ tuỳ loại. Cần lấy gấp trong vòng 2 giờ thì phụ thu 20%.
Hỏi đáp nhanh
Có cần lộn trái tất cả quần áo trước khi giặt không?
Không cần tất cả. Nên lộn trái quần jeans, đồ đen và đồ màu đậm, áo in hình, áo đính kim sa, áo nỉ, hoodie và đồ len mỏng, vì đây là những món dễ bạc màu, xù lông, bong hình in khi bị ma sát trong lồng giặt. Khăn tắm, ga gối, sơ mi trắng thì không cần. Áo ngực có mút thì không nên lộn vì dễ móp cúp.
Lộn trái khi giặt thì quần áo có sạch bằng không?
Vẫn sạch, thậm chí mặt trong còn sạch hơn. Mồ hôi, bã nhờn và tế bào da chết bám chủ yếu ở mặt tiếp xúc với da. Lộn trái đưa mặt đó ra ngoài, tiếp xúc trực tiếp với nước và nước giặt. Mặt phải vẫn có nước đi qua nên bụi bám ngoài vẫn được giặt đi, chỉ là ít bị chà xát hơn.
Phơi quần áo có cần lộn trái không?
Với đồ đen, đồ màu đậm, quần jeans và áo in hình thì nên. Tia cực tím trong nắng làm thuốc nhuộm phai dần, mặt nào hứng nắng lâu thì mặt đó bạc trước. Lộn trái khi phơi để mặt trong chịu nắng, mặt phải giữ màu lâu hơn. Đồ trắng thì không cần lộn. Cách gọn nhất là lộn một lần trước khi giặt rồi giữ nguyên mà phơi.
Áo in hình lộn trái rồi có sấy được không?
Nên hạn chế. Hình in dạng nhựa rất sợ nhiệt, sấy nóng dễ làm hình nứt hoặc dính vào món khác. Nếu cần sấy thì lộn trái và chọn nhiệt thấp, lấy ra ngay khi vừa khô. An toàn hơn cả là phơi lộn trái ở chỗ thoáng, tránh nắng gắt buổi trưa.
Gửi tiệm giặt thì có phải tự lộn trái đồ trước không?
Không bắt buộc, nhưng nên dặn những món cần lưu ý như áo in hình, đồ đính đá, đồ màu đậm dễ ra màu. Ở Nhà Gọn, đồ được giặt riêng từng đơn và đếm món khi nhận, khi trả. Có ghi chú trước thì thợ tách riêng, lộn trái, cho vào túi giặt và chọn mức sấy phù hợp cho những món đó.
Nhiều đồ đậm màu, đồ in hình mà không có thời gian phân loại?
Gửi cả giỏ cho Nhà Gọn, dặn trước món nào cần lưu ý. Đồ được giặt riêng từng đơn, đếm món khi nhận và trả, có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường. Gọi hoặc nhắn Zalo 0943 386 369. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày.
Đặt giặt online