Giặt là cho trung tâm bảo trợ xã hội, mái ấm tại Thanh Hoá

Bảy giờ sáng ở một trung tâm bảo trợ, chị phụ trách hậu cần đã đứng ở sân sau với ba chậu đồ: quần áo các cụ dãy dưới, đồ của mấy đứa nhỏ, và một chậu khăn mặt khăn tắm dùng chung. Vỏ chăn thay từ chiều qua vẫn chất ở góc, chưa ai kịp đụng tới vì máy chạy từ tối mà mới xong hai mẻ. Trời Thanh Hoá vào đợt nồm, đồ phơi hai ngày vẫn còn ẩm ở cạp.

Cảnh này lặp lại mỗi ngày, không có ngày nghỉ. Bài viết dành cho người đang lo phần đồ vải ở trung tâm bảo trợ xã hội, mái ấm, nhà mở: cách chia đồ để không trả nhầm, cách xếp nhịp giặt theo tuần cho đỡ dồn, vì sao chăn ga nên có bộ luân phiên, và cách tính tiền theo cân để nằm trong ngân sách đã duyệt.

Đồ vải ở trung tâm: nhiều, đều, và không được phép đứt

Ở nhà, hôm nay bận thì mai giặt. Ở trung tâm thì không. Đồ đứt một ngày là cả khu thiếu khăn, thiếu ga, và người chịu là người đang nằm một chỗ. Nên bài toán ở đây không phải giặt sạch tới mức nào, mà là giữ được nhịp đều trong một ngân sách chặt.

Lượng đồ thường chia thành bốn nhóm, mỗi nhóm một nhịp thay khác nhau:

• Quần áo cá nhân — thay hằng ngày, nhiều món nhưng nhẹ cân.
• Chăn, ga, vỏ gối — thay theo tuần hoặc khi có sự cố; ít món nhưng nặng cân và chiếm chỗ máy.
• Khăn mặt, khăn tắm, khăn lau — dùng liên tục, ẩm sẵn, để dồn qua đêm là lên mùi.
• Đồ của nhân viên chăm sóc — áo choàng, tạp dề, đồ đi ca; cần khô đúng giờ đổi ca chứ không đợi được.

Bốn nhóm này nếu gom chung một mẻ thì hỏng cả bốn: xơ khăn bám lên quần áo, ga ngậm nước làm mẻ giặt quá tải, còn đồ đi ca thì mãi không tới lượt.

Tách đồ theo khu, theo người để trả đúng đồ

Trả nhầm đồ là chuyện làm mất lòng tin nhanh nhất, nhất là với người già vốn nhớ rất kỹ cái áo của mình. Cách gọn nhất là gắn dấu ngay từ khâu nhận, chứ đừng để lúc gấp mới ngồi đoán.

1. Đặt mã cho từng khu hoặc từng phòng bằng chữ cái: khu A, khu B, khu C. Tránh đánh bằng chữ số để khỏi lẫn với số phòng.
2. Trong mỗi khu, mỗi người một mã riêng gắn tên gọi quen: A-Tư, A-Bảy. Người mới vào ca đọc là hiểu, không phải tra bảng.
3. Đính nhãn vải nhỏ ở mặt trong cổ áo, cạp quần. Bút vải sẽ mờ sau chục lần giặt, nhãn khâu thì bền hơn.
4. Mỗi người một túi lưới riêng. Đồ vào túi, túi vào bao lớn của khu. Giặt xong mở túi ra là đúng chủ.
5. Ghi phiếu giao nhận theo bao: bao nào, mấy túi, nặng bao nhiêu. Ký nhận hai đầu, cả lúc gửi lẫn lúc trả.

Cách gắn dấu chi tiết hơn nằm ở bài đánh dấu đồ để không bị lẫn khi gửi giặt. Với đồ của người đang ốm hoặc nằm lâu, nên tách hẳn thành đơn riêng — lý do và cách làm có trong bài giặt riêng từng đơn là gì, vì sao quan trọng.

Vì sao chăn ga nên có bộ luân phiên

Nhiều nơi sắm đúng số bộ chăn ga bằng số giường. Đến ngày thay là phải tháo ra giặt, chờ khô, rồi trải lại chính bộ vừa giặt. Hôm nào mưa, hôm nào máy hỏng, giường trống ga.

Có thêm một bộ luân phiên cho mỗi giường thì mọi thứ khác hẳn: tháo bộ bẩn, trải bộ sạch, giường dùng được ngay; bộ bẩn đi giặt theo lịch chứ không phải giặt gấp. Với chăn dày, chăn mùa đông thì khoảng chênh còn lớn hơn, vì chăn cần thời gian khô dài.

Cách ước lượng nhanh: mỗi giường cần một bộ đang dùng, một bộ dự phòng; riêng khu có người hay tè dầm hoặc hay nôn thì thêm bộ thứ ba. Gửi tiệm thì chăn ga khô nhanh hơn phơi ngoài trời nhờ máy sấy công nghiệp, nhưng quãng đi và về vẫn mất nửa ngày — bộ luân phiên chính là để bù quãng đó. Loại chăn nào giặt thế nào, chúng tôi nói kỹ trong bài giặt chăn ga ở Thanh Hoá.

Nhịp giặt gợi ý theo tuần

Bảng dưới là khung để bàn, không phải luật. Mỗi trung tâm tự chỉnh theo số người và số máy đang có.

Nhóm đồ	Nhịp gửi	Ghi chú vận hành
Quần áo cá nhân	Hằng ngày hoặc cách ngày	Gửi theo khu, mỗi khu một bao; đừng gom cả trung tâm vào chung một bao
Khăn mặt, khăn tắm	Hằng ngày	Khăn ẩm để qua đêm là hỏng mùi, giặt lại cũng khó cứu
Ga giường, vỏ gối	Mỗi tuần một lượt, luân phiên theo dãy	Rải các dãy ra những ngày khác nhau cho đỡ dồn cân
Chăn, mền dày	Mỗi tháng, hoặc đầu và cuối mùa lạnh	Gửi trước khi vào mùa, đừng đợi đến hôm cần dùng
Đồ nhân viên đi ca	Theo ca	Tách hẳn khỏi đồ của người được chăm sóc
Ruột gối, nệm topper, rèm	Mỗi quý	Làm cuốn chiếu từng khu để khu nào cũng còn đồ dùng

Rải các dãy ra những ngày khác nhau trong tuần là mẹo đơn giản mà đỡ hẳn: thay vì dồn hết vào thứ Bảy, mỗi ngày chỉ một lượng vừa phải, tiệm trả nhanh hơn và trung tâm không bị trống ga.

Giặt sâu định kỳ cho những thứ ít ai nhớ

Ruột gối, nệm topper, rèm cửa, thảm lối đi — mấy thứ này ít người nghĩ tới vì nhìn bên ngoài vẫn còn trắng. Nhưng chúng hút mồ hôi, hút bụi quanh năm, và thường là chỗ bám mùi rõ nhất khi vừa bước vào phòng.

Xếp lịch mỗi quý một lượt, làm cuốn chiếu từng khu: khu A tháng này, khu B tháng sau. Làm vậy khu nào cũng vẫn có đồ dùng, và chi phí rải đều trong năm thay vì dồn một cục vào một tháng. Đồ của người già, người đang nằm lâu có thêm vài lưu ý riêng, chúng tôi ghi trong bài giặt đồ cho người già, người bệnh.

Ngân sách: tính theo cân sao cho đỡ tốn

Giá giặt sấy quần áo chia hai bậc theo cân của từng đơn: đơn dưới 8kg tính 28.000đ/kg, đơn từ 8kg trở lên tính 22.000đ/kg. Với trung tâm, điều này nghĩa là gom đủ cân cho mỗi đơn rồi hãy gửi, đừng chia vụn thành nhiều đơn lắt nhắt trong ngày.

Gom cân không có nghĩa là trộn lẫn. Một đơn vẫn gồm nhiều bao, nhiều túi lưới của nhiều người: tiệm cân chung cả đơn nhưng giặt theo từng túi. Đơn tối thiểu là 30.000đ, nên gửi vài món lẻ sẽ không kinh tế bằng gửi theo nhịp đã định sẵn.

Chăn ga tính bảng giá riêng và cân riêng, không cộng chung vào cân quần áo. Tẩy vết cũng tính riêng theo từng vết, từ 30.000đ đến 200.000đ tuỳ loại vết và tuỳ chất vải. Vết máu, vết thuốc, vết ố lâu ngày thì báo trước để tiệm xem và báo giá, đừng gửi lẫn vào rồi mong nó tự hết.

Đơn vị dùng đều hằng tuần nên cân nhắc thẻ trả trước: nạp một lần, số dư trừ dần cho mọi dịch vụ, mỗi mức nạp được tặng thêm phần trăm. Cách này gọn cho kế toán (một lần chi thay vì mấy chục lần lẻ) và được thêm số dư. Chi tiết ở bài thẻ thành viên trả trước ở tiệm giặt là lợi gì.

Nhà Gọn nhận giặt gì, giá thế nào

Đây là nhóm dịch vụ mà trung tâm, mái ấm hay dùng nhất. Bảng đầy đủ nằm ở bảng giá trên trang chủ.

Dịch vụ	Giá
Giặt sấy quần áo, đơn dưới 8kg	28.000đ/kg
Giặt sấy quần áo, đơn từ 8kg	22.000đ/kg
Đơn tối thiểu	30.000đ
Sấy riêng quần áo	22.000đ/kg
Sấy riêng chăn ga	30.000đ/kg
Giặt sấy chăn, ga	35.000đ/kg
Chăn siêu nhẹ	45.000đ/kg
Chăn lông vũ	55.000đ/kg
Ruột gối	50.000–100.000đ/cái
Nệm topper	50.000đ/kg
Rèm thường · rèm tháo lắp	40.000đ/kg · 50.000đ/kg
Thảm mềm	40.000–45.000đ/kg
Tẩy vết	30.000–200.000đ tuỳ vết

Phụ thu: cộng 20% nếu cần lấy ngay sau 2 giờ, và cộng 20% vào dịp lễ, Tết. Đơn vị đã có lịch cố định thì gần như không chạm vào hai khoản này.

Thẻ thành viên trả trước có ba hạng: Bạc nạp 500.000đ tặng thêm 10%, Vàng nạp 1.000.000đ tặng thêm 15%, Kim Cương nạp 2.000.000đ tặng thêm 20%. Số dư dùng được cho mọi dịch vụ và không hết hạn trong 12 tháng.

Nhà Gọn có lấy và giao tận nơi; phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 để được báo phí trước khi chốt lịch. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày. Số này cũng là Zalo, nhắn ảnh đống đồ và nói rõ số khu, số giường là chúng tôi ước lượng được cân và xếp lịch cho.

Hỏi đáp nhanh

Trung tâm bảo trợ gửi giặt số lượng lớn thì tính tiền thế nào?

Quần áo tính theo cân của từng đơn: đơn dưới 8kg là 28.000đ/kg, đơn từ 8kg trở lên là 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Chăn ga tính bảng riêng và cân riêng, chăn hoặc ga 35.000đ/kg. Tẩy vết tính thêm theo từng vết, từ 30.000đ đến 200.000đ tuỳ vết. Gom đủ cân cho mỗi đơn rồi gửi sẽ rẻ hơn chia vụn nhiều đơn nhỏ trong ngày.

Gửi chung một đơn nhiều người thì làm sao trả đúng đồ cho từng người?

Mỗi người một túi lưới riêng, các túi cho chung vào bao của khu. Tiệm cân chung cả đơn nhưng giặt theo từng túi nên đồ không lẫn sang nhau. Phía trung tâm nên đính nhãn vải nhỏ ở cổ áo, cạp quần và ghi phiếu giao nhận theo bao, ký nhận cả lúc gửi lẫn lúc trả. Đồ của người đang ốm thì nên tách thành đơn riêng.

Mỗi tuần nên gửi giặt chăn ga mấy lần cho một trung tâm mấy chục người?

Khung thường dùng là ga giường và vỏ gối mỗi tuần một lượt, luân phiên theo dãy chứ không gửi cả trung tâm cùng ngày. Chăn dày gửi theo tháng hoặc đầu và cuối mùa lạnh. Ruột gối, nệm topper, rèm thì mỗi quý một lượt, làm cuốn chiếu từng khu. Trải các dãy ra nhiều ngày giúp tiệm trả nhanh hơn và trung tâm không bị trống ga.

Vì sao nên có thêm bộ chăn ga luân phiên thay vì mua đúng số giường?

Vì khi tháo bộ bẩn ra giặt thì giường đang trống. Có bộ luân phiên, bạn trải bộ sạch ngay và bộ bẩn đi giặt theo lịch chứ không phải giặt gấp. Chăn dày cần thời gian khô dài nên khoảng chênh còn lớn hơn. Khu nào có người hay tè dầm hoặc hay nôn thì nên có bộ thứ ba để phòng.

Nhà Gọn có tới tận nơi lấy đồ không, tiệm ở đâu và mở cửa lúc nào?

Có lấy và giao tận nơi. Phí tuỳ đơn và quãng đường, bạn gọi 0943 386 369 để được báo phí trước khi chốt lịch, không phát sinh sau. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày. Số điện thoại cũng là Zalo, nhắn trước lượng đồ và giờ muốn lấy để xe xếp lịch.