Cách giặt ghế lười hạt xốp (beanbag)

Chiếc ghế lười là món đồ được ngồi nhiều nhất phòng khách mà lại nằm ngoài mọi lịch dọn dẹp. Nó hứng trọn mồ hôi lưng những chiều tháng Sáu, dầu tóc của người nằm xem phim, vụn bánh của trẻ con, lông chó mèo, và cả bụi từ sàn hắt lên vì nó nằm sát đất. Chăn ga còn có nhịp thay hằng tuần, còn nó thì cứ ở đó, năm này qua năm khác.

Đến khi có mùi thì mọi người mới để ý. Và đây là lúc dễ phạm sai lầm nhất: nhiều nhà mở khoá kéo ra ngay giữa phòng có quạt trần đang chạy, hoặc tệ hơn là ném cả chiếc ghế vào máy giặt. Kết quả của cách một là hạt xốp bay khắp trần nhà, bám vào rèm, chui vào gầm tủ, quét cả buổi không hết. Kết quả của cách hai là chiếc vỏ co lại một cỡ và không tài nào lắp trở về ruột cũ.

Bài này đi theo đúng thứ tự an toàn: nhận diện ghế của bạn thuộc loại nào, chuyển hạt thế nào cho không bay, giặt vỏ ra sao để khỏi co rút, lắp lại và xử lý mùi.

Trước tiên: ghế của bạn có mấy lớp?

Đây là câu hỏi quyết định mọi việc phía sau. Mở tấm nhãn ở đường may và sờ dọc thân ghế tìm khoá kéo:

• Loại hai lớp (phổ biến). Có một vỏ ngoài bằng vải nỉ, kaki, canvas hoặc da simili tháo được bằng khoá kéo dài; bên trong là một ruột bằng vải mỏng màu trắng hoặc đen, khâu kín hoặc có khoá kéo an toàn, chứa hạt xốp. Với loại này, chỉ lớp vỏ ngoài đem giặt.
• Loại một lớp. Vải may kín, có khoá kéo dẫn thẳng vào hạt, không có ruột riêng. Loại này rẻ hơn nhưng không tháo giặt được đúng nghĩa — nếu tháo, bạn phải tự chuẩn bị một túi chứa để dồn hạt sang. Với ghế một lớp, cách xử lý ít rủi ro hơn là vệ sinh bề mặt: hút bụi kỹ, lau điểm bẩn bằng khăn ẩm vắt kiệt, để khô thoáng.
• Loại vỏ da simili. Không giặt nước, không cho vào máy. Lau bằng khăn ẩm và dung dịch chuyên cho ghế simili, lau lại bằng khăn sạch, để khô nơi râm.

Đọc kỹ nhãn giặt trên vỏ trước khi làm gì. Ghế lười của các hãng nội thất thường ghi rõ nhiệt độ nước và có được sấy hay không — nhãn có thì theo nhãn.

Quy trình tháo và chuyển hạt an toàn

1. Chọn phòng kín gió, ít đồ đạc. Nhà tắm rộng hoặc phòng ngủ đóng kín cửa đều hợp; tránh ban công và phòng có quạt trần.
2. Chuẩn bị túi chứa. Một túi nilon dày cỡ lớn, hoặc chính chiếc ruột thay thế nếu bạn định đổi ruột luôn. Túi mỏng rất dễ rách khi hạt dồn xuống.
3. Nối hai miệng túi bằng băng dính. Chụm miệng túi chứa sát miệng ruột ghế, quấn băng dính vòng quanh cho kín thành một ống nối. Đây là bước tách biệt giữa mười phút gọn gàng và một buổi chiều quét nhà.
4. Mở khoá kéo từ từ, chỉ mở một đoạn ngắn vừa đủ cho hạt chảy qua.
5. Nghiêng và dồn nhẹ. Nâng đáy ghế lên cao hơn miệng túi, để hạt tự chảy. Không bóp mạnh — áp lực đột ngột sẽ đẩy hạt bật ngược ra khe hở.
6. Kéo khoá ruột lại ngay khi dồn xong, buộc chặt miệng túi chứa, cất ở nơi khô và ngoài tầm với của trẻ.
7. Tháo vỏ ngoài ra khỏi ruột, lộn trái, giũ sạch vụn bánh và lông thú, kiểm tra đường may và khoá kéo xem có chỗ bung nào cần khâu trước không.

Giặt vỏ ngoài — nước lạnh, và đừng sấy nóng

Vấn đề lớn nhất khi giặt vỏ ghế lười không phải là bẩn, mà là co rút. Vỏ được cắt vừa khít với ruột; chỉ cần co vài phần trăm là bạn sẽ phải vật lộn cả nửa tiếng mà vẫn không kéo khoá lại được. Nhiệt là nguyên nhân số một của co rút, cả ở khâu giặt lẫn khâu sấy.

1. Lộn trái vỏ, kéo kín khoá trước khi cho vào máy. Khoá kéo mở trong lồng máy sẽ cào xước mặt vải và làm hỏng cả đồ khác.
2. Xử lý vết bẩn cục bộ trước. Vệt dầu tóc ở phần tựa lưng và vệt mồ hôi ở chỗ ngồi là hai chỗ đậm nhất — thấm nước lạnh pha chút chất giặt, để ngấm 15 phút, chải nhẹ bằng bàn chải lông mềm theo chiều sợi. Với vỏ màu, thử trước ở mép khuất, chẳng hạn phần vải giấu dưới nẹp khoá kéo.
3. Giặt nước lạnh, chế độ nhẹ, vắt tốc độ thấp. Nước ấm và vắt mạnh là hai thứ hay làm vỏ vừa co vừa hằn nếp gãy.
4. Chạy một mình một mẻ. Vỏ ghế lười khá lớn và nặng nước; nhét chung với đồ mỏng thì đồ mỏng chịu trận.
5. Phơi trong bóng râm có gió, đừng sấy nóng. Nếu dùng máy sấy thì chỉ nấc thấp nhất và lấy ra khi còn hơi ẩm. Nắng gắt giữa trưa mùa hè miền Trung làm bay màu vải nhanh trông thấy.
6. Lắp lại khi vỏ còn hơi ẩm. Nghe hơi ngược nhưng đây là mẹo thật sự hữu ích: vải hơi ẩm còn giãn, lồng vào ruột dễ hơn hẳn so với vải đã khô cong. Lắp xong thì để cả chiếc ghế nơi thoáng gió cho khô nốt.

Nếu vỏ ghế của bạn là vải nỉ dày kiểu sofa, các nguyên tắc xử lý bề mặt và tẩy vết ở bài cách làm sạch ghế sofa nỉ tại nhà áp dụng được gần như nguyên vẹn.

Ruột trong và chuyện mùi

Ruột chứa hạt thì không giặt nước. Hạt xốp ngậm nước sẽ dính bết vào nhau, mất độ nảy, và gần như không có cách nào sấy khô tới lõi trong một khối hạt dày. Cách xử lý ruột: hút bụi mặt ngoài, lau điểm bẩn bằng khăn ẩm vắt thật kiệt, phơi nắng nhẹ có gió vài giờ cho bay hơi ẩm.

Mùi hôi ở ghế lười thường đến từ ba nguồn: mồ hôi thấm qua vỏ vào ruột, độ ẩm tích trong khối hạt vào mùa nồm, và hạt xốp cũ đã vỡ vụn thành bột. Xử lý theo thứ tự: rắc baking soda lên mặt ruột, để một tiếng rồi hút sạch; đem phơi gió; giặt vỏ; và nếu ghế đã dùng vài năm mà hạt xẹp lép, vón bột thì thay hạt mới là cách thẳng thắn hơn cả — hạt xốp là vật tư tiêu hao, không phải thứ dùng mãi. Với ghế đã bị thấm mùi lâu năm vào lõi hạt, khả năng khử mùi hoàn toàn là hạn chế, nên đừng kỳ vọng một lượt vệ sinh trả lại cảm giác như mới.

Những lỗi hay gặp

• Mở khoá kéo khi quạt đang chạy. Lỗi kinh điển, và hậu quả là hạt bám vào rèm, gầm giường, khe cửa suốt nhiều tuần sau.
• Ném cả chiếc ghế vào máy giặt. Máy quá tải, hạt vỡ vụn, ruột rách trong lồng — tình huống dọn dẹp không ai muốn gặp.
• Giặt vỏ bằng nước ấm cho sạch hơn. Vỏ co lại một cỡ, và lúc đó bài toán không còn là sạch hay bẩn nữa.
• Sấy vỏ ở nhiệt cao. Vừa co vừa làm mặt nỉ bết; với vỏ có tráng lớp chống thấm thì lớp tráng còn bong thành mảng.
• Đổ đầy hạt tới căng tròn. Ghế lười đúng nghĩa phải ôm theo dáng người; nhồi đầy làm nó cứng như quả bóng và vỏ chịu lực ở đường may.
• Lắp lại khi vỏ chưa khô hẳn rồi để trong phòng kín. Đây là công thức tạo mùi ẩm, nhất là mùa nồm tháng Hai tháng Ba ở Thanh Hoá.

Khi nào nên gửi tiệm

Mấy tình huống làm ở nhà vừa mệt vừa không tới:

• Ghế lười khổ lớn — loại nằm dài được — vỏ ngậm nước quá tải cho máy giặt gia đình và không có chỗ phơi đủ rộng.
• Vỏ nỉ dày hoặc canvas dày cần sấy khô kiệt để không ám mùi ở đường may nhiều lớp.
• Vết bẩn cần tẩy riêng — dầu ăn, mực bút, nôn trớ của trẻ, vết thú cưng.
• Nhà không có chỗ phơi, nhất là chung cư và nhà ống trong phố vào mùa nồm.
• Dọn nhà cuối năm, khi cần giải quyết một lượt cả ghế lười, gối tựa, rèm, thảm và nệm.

Ở Nhà Gọn, vỏ ghế lười không nằm trong nhóm quần áo cân theo kg thông thường nên tiệm cân và báo giá theo món trước khi làm, tuỳ chất liệu, kích thước và mức bẩn. Để bạn hình dung mặt bằng của nhóm đồ nội thất mềm: nệm topper 50.000đ/kg, thảm mềm 40.000–45.000đ/kg, rèm thường 40.000đ/kg và rèm tháo lắp 50.000đ/kg, ruột gối 50.000–100.000đ/cái. Khoản tẩy vết riêng 30.000–200.000đ tuỳ vết, luôn báo giá trước. Cần lấy gấp trong 2 giờ hoặc gửi dịp lễ Tết thì phụ thu 20%. Gửi kèm gối tựa thì xem thêm cách giặt gối ôm, gối tựa sofa, còn vỏ bọc nệm có bài riêng ở cách giặt vỏ bọc nệm topper tại nhà.

Một lưu ý khi gửi: bạn nên tự tháo và giữ lại phần hạt xốp ở nhà, chỉ gửi lớp vỏ ngoài. Như vậy vừa an toàn cho hạt, vừa gọn cho cả hai bên. Đồ được giặt riêng từng đơn — mỗi khách một lồng, đếm món khi nhận và đếm lại khi trả — và sấy bằng máy sấy công nghiệp có kiểm soát nhiệt. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở cửa 7:00–21:00 tất cả các ngày; có lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, báo trước khi chốt lịch.