Cách giữ quần áo màu đen không bị bạc thành xám sau nhiều lần giặt

Chiếc quần âu đen mua mới được vài tháng, hôm đứng cạnh đồng nghiệp mặc đúng mẫu đó vừa mua tuần trước mới thấy: quần mình ngả xám rõ, nhất là ở đầu gối và hai bên túi. Chất vải vẫn còn tốt, đường may vẫn chắc, chỉ có màu là không còn như lúc đầu.

Chuyện này không hẳn do mua phải hàng kém. Đồ đen xuống màu dễ thấy hơn mọi màu khác, và phía sau có ba cơ chế khác nhau. Hiểu đúng thì làm chậm quá trình này đi đáng kể. Nhưng cũng nói thật từ đầu: không có cách nào giữ một chiếc quần đen giặt hàng tuần đen mãi như mới.

Ba lý do đồ đen ngả xám

1. Thuốc nhuộm trôi dần theo nước. Mỗi lần ngâm nước, nhất là nước ấm, nước nóng và chất giặt mạnh, một lượng nhỏ thuốc nhuộm chưa bám chắc vào sợi sẽ hoà ra. Màu đen cần lượng thuốc nhuộm đậm nên phần trôi đi cũng dễ lộ. Vải nhuộm kỹ thì bền, vải nhuộm vội thì mấy lần giặt đầu nước đã đục màu.
2. Bề mặt sợi bị mài mòn, xù lên. Ma sát trong lồng giặt, ma sát lúc mặc làm những đầu sợi nhỏ bung ra, tạo một lớp lông tơ li ti trên mặt vải. Lớp lông này tán xạ ánh sáng, nên mắt nhìn thấy nhạt đi dù thuốc nhuộm vẫn còn nguyên, giống tấm kính trong bị mài thành kính mờ. Với áo phông cotton, đồ dệt kim, quần jeans, đây thường là thủ phạm chính.
3. Cặn phủ lên sợi. Nước giặt dùng quá liều mà xả không hết, bột giặt không tan hết trong nước lạnh, cặn khoáng từ nước cứng, tất cả để lại một lớp mờ trắng xám trên sợi. Trên vải trắng lớp này gần như vô hình, trên vải đen thì hiện ra như phủ một lớp bụi. Nếu nước nhà bạn hay đóng cặn ở vòi và ấm đun, đọc thêm bài nước cứng làm quần áo xỉn màu và đóng cặn.

Phân biệt bạc do xù sợi, do cặn hay do phai màu

Ba nguyên nhân cho ra cùng một cảm giác "xám đi", nhưng cách chữa khác hẳn nhau. Trước khi làm gì, mang chiếc áo ra chỗ có ánh sáng từ cửa sổ và xem kỹ:

Dấu hiệu	Khả năng cao là	Còn cứu được không
Soi nghiêng thấy một lớp lông tơ mờ, rõ nhất ở đầu gối, mông, khuỷu tay, dọc nếp gấp	Xù sợi do ma sát	Cải thiện được một phần bằng máy cắt lông xù hoặc bàn chải
Sờ hơi ráp, cứng; có vệt trắng mờ theo nếp gấp, cạp quần; xỉn nhiều sau khi phơi khô	Cặn chất giặt, cặn nước cứng	Thường cải thiện rõ khi giặt xả lại cho sạch cặn
Màu nhạt đều khắp mặt vải, bề mặt vẫn nhẵn; lật mép gấu, đường may bên trong thấy đậm hơn hẳn	Phai màu thật (thuốc nhuộm đã mất do nước nóng, nắng, chất tẩy)	Giặt không lấy lại được màu

Thực tế một chiếc quần thường dính cả hai, ba nguyên nhân cùng lúc. Với xù sợi, dùng máy cắt lông xù đi nhẹ trên mặt vải, màu đậm lên trông thấy vì lớp lông tán sáng đã bị cắt đi. Với cặn, giặt lại một lượt với ít chất giặt hơn hẳn, xả thêm một lần. Có thể cho một chút giấm trắng pha loãng vào ngăn nước xả để làm tan cặn xà phòng, thử trước ở chỗ khuất. Tuyệt đối không dùng giấm chung với thuốc tẩy chứa clo, trộn hai thứ này sinh khí độc. Mà đồ đen thì vốn cũng không bao giờ nên dùng thuốc tẩy clo. Còn phai màu thật thì phải chấp nhận, đó không còn là việc của khâu giặt.

Cách giặt đồ đen cho đúng

1. Lộn trái trước khi giặt. Ma sát xảy ra ở mặt ngoài, lộn trái để mặt phải được che. Kéo khoá, cài cúc để các chi tiết kim loại không cào lên vải khác.
2. Dùng nước lạnh hoặc nước mát, không quá 30 độ. Nước nóng làm sợi nở ra, thuốc nhuộm thoát đi dễ hơn. Đồ đen hầu như không cần nước ấm, trừ khi dính dầu mỡ, mà khi đó nên xử lý riêng vết dầu trước.
3. Liều chất giặt vừa đủ, ưu tiên nước giặt dạng lỏng. Dùng đúng vạch hướng dẫn trên nắp cho mức bẩn thường, đồ mặc một buổi thì dùng ít hơn. Bột giặt khó tan trong nước lạnh, dễ để lại vệt trắng. Tránh loại bột giặt dành cho đồ trắng có chất tẩy hoặc chất tăng trắng quang học (optical brightener, chất làm vải trông trắng sáng hơn), chúng không hợp đồ tối màu.
4. Mẻ không quá đầy. Lồng nhồi chặt thì nước và chất giặt không lưu thông, xả không sạch, vải cọ vào nhau nhiều hơn. Để chừa khoảng một bàn tay giữa đồ và miệng lồng là vừa.
5. Tách khỏi khăn bông, áo nỉ, chăn mỏng. Mấy món này ra xơ rất nhiều. Xơ trắng bám lên đồ đen là bạc ngay tức thì, chẳng cần đợi mười lần giặt.
6. Chọn chế độ giặt nhẹ, vắt tốc độ vừa. Vắt quá mạnh làm vải bị ép nhăn và cọ xát nhiều hơn.
7. Giặt ít lần hơn khi có thể. Quần âu mặc một buổi trong phòng máy lạnh chưa bẩn thì treo thoáng cho bay mùi, mặc thêm lần nữa rồi hãy giặt. Mỗi lần giặt bớt đi là một lần sợi được nghỉ.

Mấy nguyên tắc chung về giữ màu cho mọi loại đồ, không riêng đồ đen, có ở bài cách giặt quần áo không phai màu.

Phơi và sấy: chỗ đồ đen mất màu nhanh nhất

Nhiều nhà giặt rất cẩn thận rồi mang ra phơi nắng gắt cả buổi trưa. Tia cực tím trong nắng phá vỡ thuốc nhuộm, và mùa hè ở Thanh Hoá nắng đủ mạnh để một chiếc áo đen phơi sai chỗ vài tuần đã thấy loang nhạt ở phần vai, phần hướng ra nắng. Vì vậy:

• Phơi trong bóng râm, nơi thoáng gió, và vẫn giữ nguyên mặt trái ra ngoài.
• Khô là cất, đừng để đồ trên dây phơi thêm cả ngày.
• Hạn chế sấy nóng. Nhiệt cao cộng với lồng sấy đảo liên tục vừa làm yếu thuốc nhuộm vừa mài bề mặt sợi. Để ý lớp xơ đen trong lưới lọc máy sấy sau mỗi lượt, đó chính là sợi vải của bạn. Nếu cần sấy cho kịp, chọn nhiệt thấp và lấy ra lúc đồ còn hơi ẩm.
• Là ở mặt trái hoặc có khăn lót. Bàn là nóng áp thẳng lên vải đen, nhất là vải có pha polyester, dễ để lại vệt bóng loáng rất khó mất. Thêm mẹo là đúng cách ở bài mẹo là ủi quần áo tại nhà không bóng vải.

Quần âu, vest đen: khi nào nên gửi giặt khô

Đồ công sở màu đen là nhóm dễ xuống cấp nhất khi giặt nước tại nhà. Quần âu vải pha len, vải tuýt-xi (vải quần tây dệt chéo), vest đen thường ghi trên nhãn là giặt khô. Giặt nước và vắt mạnh làm bề mặt xù, vùng mông và đầu gối bóng lên, ly quần mất nếp. Khi đó mặt vải vừa xám vừa bóng, nhìn còn cũ hơn phai màu đơn thuần. Cách giặt quần âu tại nhà cho đúng có ở bài cách giặt quần âu, quần tây công sở giữ ly quần.

Giặt khô không ngâm đồ trong nước lâu và ít cọ xát hơn máy giặt gia đình, nên giữ bề mặt và phom tốt hơn. Nó không làm màu đứng yên mãi, nhưng giúp đồ đen công sở bền dáng hơn qua nhiều lần mặc. Giá giặt khô tại Nhà Gọn:

Món đồ	Giá
Quần Âu, Kaki, Jeans	55.000đ/chiếc
Sơ mi	50.000–60.000đ/chiếc
Vest nam, nữ	89.000–119.000đ/chiếc
Ghi lê	45.000–56.000đ/chiếc

Đồ đen mặc hằng ngày như áo phông, quần jeans, đồ thể thao thì giặt sấy theo cân: 28.000đ/kg với đơn dưới 8kg, 22.000đ/kg với đơn từ 8kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Nhà Gọn giặt riêng từng đơn, nên khi gửi hãy dặn rõ món nào là đồ đen cần giữ màu, món nào không được sấy nóng, để tiệm xem nhãn và tư vấn cách xử lý phù hợp. Lấy ngay trong vòng 2 giờ hoặc dịp lễ Tết phụ thu 20%.

Hỏi đáp nhanh

Vì sao quần áo đen giặt vài lần đã bị bạc?

Có ba nguyên nhân thường chồng lên nhau: thuốc nhuộm trôi dần theo nước, nhất là khi giặt nước ấm; bề mặt sợi bị ma sát xù lên thành lớp lông tơ tán xạ ánh sáng nên trông nhạt đi; và cặn chất giặt, cặn nước cứng phủ lên sợi thành lớp mờ trắng xám. Đồ đen làm lộ cả ba rõ hơn các màu khác.

Ngâm đồ đen với muối có giữ được màu không?

Muối ăn không cố định được thuốc nhuộm trên phần lớn vải may sẵn hiện nay, ngâm lâu còn có thể để lại cặn nếu xả không kỹ. Những việc thật sự giúp giữ màu là giặt nước lạnh, lộn trái, dùng chất giặt vừa đủ, không giặt chung với khăn bông, phơi trong bóng râm và hạn chế sấy nóng.

Có nên dùng giấm khi giặt đồ đen không?

Một chút giấm trắng pha loãng cho vào ngăn nước xả có thể giúp làm tan cặn xà phòng, khiến đồ đen bớt xỉn. Nên thử trước ở chỗ khuất. Tuyệt đối không dùng giấm cùng thuốc tẩy chứa clo vì trộn hai thứ này sinh khí độc, và đồ đen cũng không nên dùng thuốc tẩy clo.

Đồ đen đã bạc có làm đen lại được không?

Tuỳ nguyên nhân. Nếu bạc do xù sợi thì dùng máy cắt lông xù có thể làm màu đậm lên trông thấy. Nếu do cặn thì giặt xả lại với ít chất giặt thường cải thiện rõ. Còn nếu thuốc nhuộm đã mất thật, màu nhạt đều khắp mặt vải, thì giặt không lấy lại được màu.

Giặt khô quần âu đen ở Thanh Hoá giá bao nhiêu?

Tại Nhà Gọn, quần Âu, Kaki, Jeans giặt khô 55.000đ/chiếc, sơ mi 50.000–60.000đ, vest 89.000–119.000đ, ghi lê 45.000–56.000đ. Đồ đen mặc thường giặt sấy theo cân 28.000đ/kg với đơn dưới 8kg, 22.000đ/kg với đơn từ 8kg. Tiệm ở 134 Lý Nam Đế, phường Hạc Thành, gọi 0943 386 369.