Cách tẩy vết bẩn cũ đã khô lâu ngày trên quần áo

Lấy chiếc áo sáng màu ở đáy tủ ra mặc, anh chị mới thấy một vệt ngả vàng ở ngực áo. Không nhớ nổi dính từ bữa nào, chỉ biết áo đã qua máy giặt vài lần mà vệt vẫn nằm đó. Lúc này nhiều người đổ thẳng thuốc tẩy vào cho nhanh, và cái áo hỏng hẳn từ đây.

Vết cũ khó hơn vết mới, nhưng chưa hẳn là hết cách. Nhiều vết vẫn nhạt đi nếu đoán đúng loại và làm từ nhẹ đến mạnh. Bài này đi theo đúng thứ tự đó, kèm những trường hợp nên dừng tay.

Vì sao vết để lâu lại khó tẩy

Vết mới còn nằm trên bề mặt sợi vải. Để lâu, nó khô lại, thấm sâu vào sợi và có thể đổi màu vì gặp không khí. Dầu mỡ để lâu thường ngả vàng, còn vết mồ hôi hay sữa thì đóng thành mảng ố.

Nhiệt làm mọi chuyện nặng hơn. Áo còn vết mà đem sấy nóng hoặc là ủi thì vết bám chặt vào sợi hơn hẳn. Vì vậy, chiếc áo đã qua máy sấy thường khó hơn chiếc áo chỉ giặt rồi phơi. Từ giờ, trước khi sấy hay là, anh chị nên soi lại chỗ hay dính: ngực áo, cổ tay, vạt áo.

Bước đầu: đoán xem đó là vết gì

Mỗi nhóm vết cần một cách xử lý riêng, nên đoán sai là mất công. Nhìn vị trí và màu, anh chị có thể đoán khá gần:

• Vết dầu mỡ: hay nằm ở ngực áo, bụng áo, vùng vải hơi sẫm hoặc bóng, đã lâu thì ngả vàng. Có thể từ thức ăn hoặc mỹ phẩm.
• Vết đạm: mồ hôi, sữa, máu, thức ăn của bé. Thường ố vàng hoặc nâu, viền rõ, có khi hơi cứng tay.
• Vết tanin (chất chát có trong trà, cà phê, rượu vang, nước trái cây): màu nâu hoặc tím nhạt, loang có viền.
• Vết không rõ nguồn: áo cất lâu tự có đốm vàng rải rác. Nhóm này tiệm đã viết riêng trong bài xử lý đồ cất tủ lâu bị ố vàng.

Chưa đoán ra thì bắt đầu bằng nước lạnh và nước giặt, tránh dùng nước nóng. Nước nóng có thể làm vết đạm bám chặt hơn.

Trước khi tẩy: đọc nhãn và thử chỗ khuất

Hai việc này chỉ mất vài phút mà cứu được khá nhiều chiếc áo.

• Đọc nhãn vải. Lụa, len, da và đồ ghi "chỉ giặt khô" không hợp với các cách ngâm dưới đây. Ký hiệu trên nhãn có thể tra ở bài ký hiệu giặt là trên nhãn quần áo.
• Thử ở chỗ khuất. Chấm một ít dung dịch vào đường may bên trong, chờ vài phút, thấm bằng khăn trắng. Khăn dính màu hoặc vải đổi màu thì dừng.
• Lót khăn sạch dưới vết để vết không lan sang mặt vải còn lại.

Cách xử lý theo từng nhóm vết

Vết dầu mỡ cũ

1. Chấm nước rửa chén trực tiếp lên vết, dùng tay day nhẹ cho thấm.
2. Để khoảng 30 phút. Vết lâu thì có thể để lâu hơn một chút, đừng để khô lại.
3. Xả và giặt bằng nước ấm, nếu nhãn áo cho phép.
4. Kiểm tra lúc áo còn ướt. Còn dấu thì lặp lại, chưa đem phơi nắng hay sấy.

Cách làm chi tiết cho từng loại dầu có trong bài tẩy vết dầu mỡ trên quần áo.

Vết đạm cũ: mồ hôi, sữa, máu

1. Ngâm vùng có vết trong nước lạnh để vết mềm ra.
2. Xoa nước giặt có enzyme (men giúp phân giải vết đạm, thường ghi trên bao bì) lên vết. Riêng lụa và len thì không dùng loại này, vì enzyme có thể làm hại sợi.
3. Để theo thời gian ghi trên chai, sau đó giặt nước mát.

Vết tanin cũ: trà, cà phê, trái cây

1. Làm ướt vùng vết bằng nước mát.
2. Thấm dung dịch nửa giấm trắng, nửa nước lên vết, chờ khoảng 15–30 phút rồi xả sạch.
3. Giặt như bình thường. Vết còn mờ thì chuyển sang bước tẩy oxy bên dưới, với điều kiện vải cho phép.

Vết cà phê và trà có bài riêng: tẩy vết cà phê, trà trên quần áo.

Khi các cách nhẹ chưa đủ: ngâm bột tẩy oxy

Bột tẩy oxy (thành phần thường là sodium percarbonate, dạng tẩy không chứa clo) phù hợp với đồ cotton trắng và đồ màu bền. Pha đúng liều trên bao bì, ngâm trong nước ấm theo thời gian hướng dẫn, rồi giặt lại. Vết cũ đôi khi phải làm hai ba lần mới thấy nhạt rõ.

Những điều nên tránh:

• Không dùng bột tẩy oxy cho lụa, len và đồ ghi chỉ giặt khô.
• Không dùng nước javen cho đồ màu, lụa, len. Javen có thể ăn màu và làm vàng thêm một số loại sợi. Nếu thật cần dùng trên đồ trắng cotton, pha loãng đúng liều trên chai và thử trước ở chỗ khuất.
• Không trộn javen với giấm hoặc các chất tẩy khác. Hỗn hợp này có thể sinh khí độc.
• Không dùng bàn chải cứng chà mạnh. Vải bị xơ thì dấu chà còn lộ hơn cả vết.

Lúc nào nên dừng tay

Có những vết đã làm đổi màu chính sợi vải, tẩy thêm chỉ làm vải yếu đi hoặc tạo ra một mảng bạc màu. Anh chị nên dừng khi:

• Làm ba lần mà vết không nhạt thêm chút nào.
• Vùng tẩy bắt đầu bạc màu so với xung quanh.
• Sợi vải ở vùng vết đã mỏng, xù hoặc yếu đi.
• Vết nằm trên đồ quý như áo dài thêu, váy lụa, vest. Đồ này nên hỏi tiệm ngay từ đầu, đừng thử nhiều lần ở nhà.

Cũng nói thật: không phải vết cũ nào cũng hết. Có những vết chỉ nhạt đi chứ không biến mất hẳn. Nếu là vết nước để lại vòng loang thì cách làm khác, xem bài xử lý vết ố nước loang viền.

Giữ cho vết không thành vết cũ

• Dính bẩn thì thấm bớt ngay và xả nước lạnh mặt trái vải, đừng để qua mấy ngày.
• Soi lại áo trước khi sấy hoặc là, còn vết thì xử lý tiếp.
• Giặt sạch rồi mới cất đồ dài ngày, vì mồ hôi và thức ăn còn sót sẽ ngả vàng trong tủ.
• Báo rõ vết dính từ gì nếu gửi tiệm, biết loại vết sẽ dễ chọn cách xử lý hơn.

Gửi tiệm Nhà Gọn Laundry

Anh chị nên gửi Nhà Gọn Laundry khi vết nằm trên đồ khó xử lý, không rõ loại vết, hoặc đã tẩy vài lần ở nhà mà chưa ổn. Tẩy vết là dịch vụ tính riêng, giá 30.000–200.000đ tuỳ vết, tiệm xem rồi báo trước. Vết đã bám lâu năm hoặc đã qua nhiệt, tiệm nói rõ khả năng cải thiện lúc nhận, không hứa chắc sạch hết.

Đồ giặt sấy thường tính theo cân: dưới 8kg 28.000đ/kg, từ 8kg trở lên 22.000đ/kg, đơn tối thiểu 30.000đ. Giá niêm yết ở bảng giá. Tiệm lấy và giao tận nơi, phí tuỳ đơn và quãng đường, gọi 0943 386 369 hỏi trước. Tiệm ở Lô F23 Khu 1, KĐT Bình Minh, phường Hạc Thành, TP Thanh Hoá, mở 7:00–21:00.

Câu hỏi thường gặp

Áo đã sấy rồi mới thấy vết thì còn tẩy được không?

Vẫn có thể thử, nhưng khó hơn vì nhiệt làm vết bám chặt vào sợi. Nên đoán loại vết, xử lý từ nhẹ đến mạnh và không sấy tiếp cho đến khi vết đã nhạt.

Không biết vết gì thì nên bắt đầu thế nào?

Bắt đầu bằng nước lạnh và nước giặt, tránh nước nóng. Sau đó thử ở chỗ khuất rồi mới dùng các chất tẩy mạnh hơn.

Có nên đổ thuốc tẩy javen vào vết cũ cho nhanh không?

Không nên, nhất là với đồ màu, lụa và len. Javen có thể làm bạc màu hoặc vàng thêm sợi vải, và không được trộn với giấm hay chất tẩy khác.

Làm mấy lần thì nên dừng?

Làm khoảng ba lần mà vết không nhạt thêm, hoặc vùng vải bắt đầu bạc màu, xù sợi thì nên dừng và hỏi tiệm.

Tẩy vết ở tiệm Nhà Gọn giá bao nhiêu?

Tẩy vết tính riêng, 30.000–200.000đ tuỳ vết. Tiệm xem vết rồi báo giá trước, vết quá cũ thì nói rõ khả năng cải thiện, không hứa chắc sạch hết.